Η υπόθεση του Ειδικού Σχολείου Σάμου δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως απλή διοικητική εκκρεμότητα. Το ίδιο το έγγραφο της Υπηρεσίας Δόμησης του Δήμος Ανατολικής Σάμου διαπιστώνει ότι δεν προκύπτει οικοδομική άδεια ανέγερσης ούτε αίτημα αλλαγής χρήσης για το κτίριο.
Και όμως, η δημοτική αρχή προωθεί διαδικασία παραχώρησης.
Η νομοθεσία όμως είναι συγκεκριμένη:
Ν. 4495/2017 – Έλεγχος και Προστασία Δομημένου Περιβάλλοντος
Ο νόμος προβλέπει ότι:
Κάθε κτίριο πρέπει να διαθέτει νόμιμη οικοδομική άδεια ή να έχει υπαχθεί σε διαδικασία τακτοποίησης.
Αυθαίρετες κατασκευές ή αλλαγές χρήσης δεν μπορούν να νομιμοποιούνται με διοικητικές πράξεις άλλης φύσης.
Δηλαδή, η διοίκηση δεν μπορεί να παρακάμπτει την πολεοδομική νομιμότητα με πράξη παραχώρησης.
Ν. 4067/2012 (Νέος Οικοδομικός Κανονισμός – ΝΟΚ)
Ο ΝΟΚ ορίζει ότι:
Κάθε χρήση κτιρίου πρέπει να είναι σύμφωνη με την εγκεκριμένη άδεια.
Η αλλαγή χρήσης απαιτεί σχετική έγκριση και άδεια δόμησης ή έγκριση εργασιών.
Επομένως, σχολική χρήση χωρίς εγκεκριμένη αλλαγή χρήσης δεν θεωρείται πολεοδομικά κατοχυρωμένη.
Αρχή της Νομιμότητας (Άρθρο 25 Συντάγματος & Διοικητικό Δίκαιο)
Η διοίκηση δεσμεύεται από την αρχή της νομιμότητας.
Δεν μπορεί να εκδίδει πράξεις που παγιώνουν ή αγνοούν ενδεχόμενη παράνομη κατάσταση.
Η παραχώρηση χρήσης:
Δεν δημιουργεί οικοδομική άδεια
Δεν θεραπεύει αυθαίρετη αλλαγή χρήσης
Δεν υποκαθιστά πολεοδομική έγκριση
Δημόσια Περιουσία & Ευθύνη Διοίκησης
Όταν πρόκειται για ακίνητο του Υπουργείου Υγείας που διοικείται από το Γενικό Νοσοκομείο Σάμου, η παραχώρηση απαιτεί:
Νομίμως υφιστάμενο ακίνητο
Συμβατή χρήση
Ρητές αποφάσεις αρμοδίων οργάνων
Διαφορετικά, η πράξη μπορεί να είναι νομικά ευάλωτη και να δημιουργήσει ευθύνη για τα υπογράφοντα όργανα.
Το κρίσιμο συμπέρασμα
Η σειρά που επιβάλλει η νομοθεσία είναι σαφής:
Νομιμοποίηση / τακτοποίηση κτιρίου
Έγκριση αλλαγής χρήσης
Έλεγχος πυρασφάλειας και στατικής επάρκειας
Έπειτα παραχώρηση
Η αντιστροφή αυτής της σειράς δεν είναι απλώς πολιτικό λάθος. Είναι νομικά προβληματική.
Τι ΔΕΝ μπορεί να κάνει η ΚΤΥΠ
Δεν μπορεί να νομιμοποιήσει αυθαίρετο κτίριο.
Δεν μπορεί να υποκαταστήσει οικοδομική άδεια.
Δεν μπορεί να παρακάμψει πολεοδομική εκκρεμότητα.
Δεν μπορεί να παραλάβει έργο χωρίς νόμιμη βάση.
Η ΚΤΥΠ δεν μπορεί να ξεκινήσει ουσιαστική παρέμβαση πριν:
Αποσαφηνιστεί το ιδιοκτησιακό καθεστώς
Τακτοποιηθεί η οικοδομική άδεια
Εγκριθεί η χρήση ως σχολείο
Δηλαδή, η ΚΤΥΠ μπορεί να είναι εργαλείο λύσης, αλλά όχι μηχανισμός “θεραπείας” νομικού κενού.
Σε υπόθεση που αφορά δημόσιο σχολείο και παιδιά ειδικής αγωγής, η συμμόρφωση με το θεσμικό πλαίσιο δεν είναι επιλογή. Είναι υποχρέωση της διοίκησης απέναντι στους πολίτες.
