Υπάρχουν στοιχεία που δεν επιδέχονται «ερμηνεία». Ένα από αυτά είναι η καταγγελία για μη λειτουργικό σύστημα πυροπροστασίας στο Ειδικό Σχολείο Σάμου. Από τη στιγμή που ένα σχολείο δεν διαθέτει ενεργή πυροπροστασία, παύει αυτομάτως να είναι απλώς προβληματικό. Γίνεται επικίνδυνο.
Η απουσία πυροπροστασίας σε σχολική μονάδα δεν είναι τεχνική λεπτομέρεια. Είναι κόκκινη γραμμή. Σημαίνει ότι σε περίπτωση φωτιάς δεν υπάρχει έγκαιρη ειδοποίηση, δεν υπάρχει ασφαλής εκκένωση, δεν υπάρχει σχέδιο διάσωσης. Σε ένα σχολείο ειδικής αγωγής αυτό μεταφράζεται σε άμεσο κίνδυνο για ανθρώπινες ζωές.
Το κρίσιμο σημείο είναι ότι το πρόβλημα είναι γνωστό. Δεν πρόκειται για κάτι που αποκαλύφθηκε εκ των υστέρων. Υπάρχει καταγγελία. Υπάρχει ενημέρωση. Και παρ’ όλα αυτά, το σχολείο συνέχισε να λειτουργεί. Από εκεί και πέρα, η συζήτηση δεν αφορά πια την ανεπάρκεια του κτιρίου, αλλά τη θεσμική ευθύνη όσων επιτρέπουν τη λειτουργία του.
Όταν μια διοίκηση γνωρίζει ότι δεν υπάρχει ενεργό σύστημα πυροπροστασίας και δεν προχωρά σε άμεση αναστολή λειτουργίας ή μετεγκατάσταση, δεν κάνει λάθος εκτίμηση. Αναλαμβάνει ρίσκο εις βάρος παιδιών. Και μάλιστα παιδιών που, λόγω των ιδιαίτερων αναγκών τους, δεν μπορούν να προστατεύσουν τον εαυτό τους σε συνθήκες πανικού ή έκτακτης ανάγκης.
Η επίκληση «προσωρινών λύσεων» ή μελλοντικών παρεμβάσεων δεν στέκει. Η πυροπροστασία είτε λειτουργεί είτε δεν λειτουργεί. Δεν υπάρχει ενδιάμεση κατάσταση ασφάλειας. Και όταν δεν λειτουργεί, η μόνη θεσμικά αποδεκτή απόφαση είναι η άμεση απομάκρυνση των μαθητών από το κτίριο.
Αν –ο μη γένοιτο– συμβεί κάποιο περιστατικό, δεν θα μπορούμε να μιλάμε για ατύχημα. Θα πρόκειται για προβλέψιμο και αποτρέψιμο γεγονός, για το οποίο θα υπάρχουν συγκεκριμένες ευθύνες. Γιατί η γνώση του κινδύνου καταργεί κάθε άλλοθι.
Το ερώτημα, λοιπόν, δεν είναι αν «μπορεί να συνεχιστεί λίγο ακόμη» η λειτουργία του σχολείου. Το ερώτημα είναι ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη να κρατά παιδιά σε έναν χώρο που δεν πληροί ούτε τους στοιχειώδεις κανόνες ασφάλειας.
Σε ένα κράτος δικαίου, σχολείο χωρίς πυροπροστασία δεν λειτουργεί.
Σε μια κοινωνία που σέβεται τα παιδιά της, δεν το συζητά καν.
