Η συζήτηση για τη νέα ακτοπλοϊκή σύνδεση μεταξύ Θεσσαλίας και Βορείου Αιγαίου άνοιξε με φιλοδοξίες, πολιτική βούληση και κοινή χρηματοδότηση 2 εκατ. ευρώ από τις Περιφέρειες. Όμως, παρά το γεγονός ότι αρχικά στο τραπέζι υπήρχε και η Σάμος, το νησί δεν συμπεριλαμβάνεται τελικά στα ρεαλιστικά σενάρια που προχωρούν. Το ερώτημα είναι εύλογο: γιατί;
1. Το αρχικό σενάριο κρίθηκε «βαρύ» για την αγορά
Η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου διερεύνησε απευθείας στην αγορά μια εκτεταμένη γραμμή:
Βόλος – Μύρινα – Σίγρι – Μεστά – Καρλόβασι – Βόλος.
Η γραμμή αυτή, παρότι γεωγραφικά ισορροπημένη, χαρακτηρίστηκε από τις ναυτιλιακές εταιρείες ως:
επιχειρησιακά πολύπλοκη,
χρονοβόρα,
υψηλού κόστους καυσίμων και πληρωμάτων,
με αυξημένο ρίσκο καθυστερήσεων.
Η Σάμος, ως το νοτιότερο και πιο απομακρυσμένο λιμάνι της διαδρομής, επιβάρυνε σημαντικά τη συνολική διάρκεια και το κόστος. Για την αγορά, αυτό μετέτρεψε τη γραμμή από «δύσκολη αλλά δοκιμάσιμη» σε εμπορικά ασύμφορη.
2. Η απόσταση της Σάμου δεν συγχωρεί χαμηλή συχνότητα
Το σχέδιο που τελικά προχωρά προβλέπει μόλις δύο δρομολόγια την εβδομάδα. Αυτό λειτουργεί οριακά ακόμα και για πιο κοντινά νησιά όπως η Μυτιλήνη και η Χίος.
Για τη Σάμο όμως:
ο χρόνος ταξιδιού από Βόλο θα ήταν ιδιαίτερα μεγάλος,
η χρηστικότητα για επαγγελματίες, φοιτητές και μόνιμους κατοίκους μειώνεται,
δεν δημιουργείται «ρουτίνα μετακίνησης», άρα ούτε σταθερή ζήτηση.
Με τόσο αραιή συχνότητα, η Σάμος δεν μπορεί να στηρίξει εμπορικά μια νέα γραμμή, ειδικά χωρίς επιδότηση.
3. Η αγορά μίλησε καθαρά: ενδιαφέρον μόνο για Λέσβο – Χίο
Το μόνο συγκεκριμένο και δημόσια επιβεβαιωμένο ενδιαφέρον προήλθε από τη SeaJets, για τη γραμμή:
Βόλος – Μυτιλήνη – Χίος – Βόλος.
Η επιλογή αυτή δεν είναι τυχαία:
αφορά δύο μεγάλα νησιά με κρίσιμη μάζα πληθυσμού,
εξυπηρετεί ισχυρούς δεσμούς με τη Θεσσαλία,
έχει πιο ελεγχόμενο χρόνο ταξιδιού,
μειώνει το επιχειρηματικό ρίσκο.
Η Σάμος δεν περιλαμβάνεται, όχι λόγω πολιτικής απόφασης, αλλά επειδή δεν εντάσσεται σε βιώσιμο επιχειρηματικό μοντέλο για αυτή τη φάση.
4. Χωρίς επιδότηση, δεν χωρούν «κοινωνικά» δρομολόγια
Το κρίσιμο δεδομένο είναι ότι για τα επόμενα τρία χρόνια δεν υπάρχει δυνατότητα κρατικής επιδότησης από το Υπουργείο Ναυτιλίας.
Αυτό σημαίνει πως:
η γραμμή πρέπει να σταθεί σχεδόν μόνη της,
δεν υπάρχει περιθώριο να ενταχθούν λιμάνια «για λόγους ισονομίας»,
προτεραιότητα έχει η πιθανότητα επιτυχίας, όχι η γεωγραφική πληρότητα.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Σάμος αντιμετωπίζεται ως υψηλού ρίσκου προσθήκη.
5. Το συμπέρασμα: εκτός τώρα, όχι απαραίτητα για πάντα
Η απουσία της Σάμου από τη σχεδιαζόμενη σύνδεση δεν είναι πολιτική υποβάθμιση του νησιού. Είναι αποτέλεσμα:
επιχειρησιακών περιορισμών,
εμπορικής αξιολόγησης,
έλλειψης επιδότησης,
ανάγκης η γραμμή να αποδείξει πρώτα ότι «στέκεται».
Αν η γραμμή Βόλος – Μυτιλήνη – Χίος πετύχει:
θα δημιουργηθεί πίεση για κρατική συμμετοχή,
θα ανοίξει ο δρόμος για επέκταση,
και τότε η Σάμος μπορεί να επανέλθει στο τραπέζι με καλύτερους όρους.
Προς το παρόν όμως, η σκληρή αλήθεια είναι μία:
η Σάμος έμεινε εκτός όχι επειδή δεν αξίζει, αλλά επειδή το ρίσκο θεωρήθηκε μεγαλύτερο από την αντοχή της γραμμής.
