Τι δείχνει η απόφαση της Δημοτικής Επιτροπής για το 2025 – Η μεγάλη απόκλιση από τον προϋπολογισμό, το υπόλοιπο των 7,11 εκατ. ευρώ από το 2024 και τα ποσά που χρειάζονται εξηγήσεις
Ο απολογισμός εσόδων και εξόδων του Δήμου Ανατολικής Σάμου για το οικονομικό έτος 2025 παρουσιάζει, εκ πρώτης όψεως, μια ιδιαίτερα θετική εικόνα: στο τέλος της χρήσης εμφανίζεται χρηματικό υπόλοιπο 8.930.551,25 ευρώ.
Μια προσεκτικότερη όμως οικονομική ανάγνωση της απόφασης 164/2026 της Δημοτικής Επιτροπής δείχνει ότι πίσω από τον εντυπωσιακό αυτό αριθμό υπάρχουν σημαντικές αποκλίσεις και ερωτήματα που αξίζει να απαντηθούν δημόσια.
Η Δημοτική Επιτροπή ενέκρινε ομόφωνα τον απολογισμό στις 20 Ιουλίου 2026, ενώ η απόφαση προβλέπεται να διαβιβαστεί μαζί με τον Ισολογισμό και τα Αποτελέσματα Χρήσης στο Δημοτικό Συμβούλιο.
58,3 εκατ. ευρώ ο προϋπολογισμός – 26 εκατ. ευρώ οι πραγματικές εισπράξεις
Το πρώτο στοιχείο που προκαλεί εντύπωση αφορά την εκτέλεση του προϋπολογισμού.
Για το 2025 ο Δήμος είχε προϋπολογίσει 58.292.049,62 ευρώ έσοδα.
Σύμφωνα όμως με τον απολογισμό, οι εισπράξεις ανήλθαν σε μόλις 25.999.473,37 ευρώ.
Με άλλα λόγια, εισπράχθηκε περίπου το 44,6% των αρχικά προϋπολογισμένων εσόδων.
Ανάλογη είναι η εικόνα στις δαπάνες. Ο αρχικός προϋπολογισμός προέβλεπε 57.804.247,88 ευρώ, ενώ οι πληρωμές που πραγματοποιήθηκαν ανήλθαν σε 24.179.533,16 ευρώ, περίπου 41,8% του αρχικού προϋπολογισμού.
Η απόκλιση αυτή δεν αποτελεί από μόνη της απόδειξη οικονομικής κακοδιαχείρισης. Είναι όμως τόσο μεγάλη, ώστε να απαιτείται αναλυτική εξήγηση.
Ποια έσοδα είχαν προβλεφθεί αλλά δεν εισπράχθηκαν;
Ποιες δαπάνες είχαν προϋπολογιστεί αλλά τελικά δεν πραγματοποιήθηκαν;
Και κυρίως: πόσο ρεαλιστικός ήταν ο αρχικός προϋπολογισμός;
Τα 8,93 εκατ. ευρώ δεν δημιουργήθηκαν όλα το 2025
Εδώ βρίσκεται ίσως το σημαντικότερο σημείο για την ανάγνωση του απολογισμού.
Ο Δήμος εμφανίζει στις 31 Δεκεμβρίου 2025 χρηματικό υπόλοιπο 8.930.551,25 ευρώ.
Το ποσό αυτό όμως δεν προέρχεται εξ ολοκλήρου από τη διαχείριση του 2025.
Στον ίδιο απολογισμό αναφέρεται ότι ο Δήμος ξεκίνησε τη χρήση με 7.110.611,04 ευρώ, δηλαδή με το χρηματικό υπόλοιπο της χρήσης του 2024.
Οι εισπράξεις του 2025 ανήλθαν σε 25.999.473,37 ευρώ και, μαζί με το προηγούμενο υπόλοιπο, τα διαθέσιμα διαμορφώθηκαν σε 33.110.084,41 ευρώ.
Από αυτά πληρώθηκαν 24.179.533,16 ευρώ και προέκυψε το τελικό υπόλοιπο των 8.930.551,25 ευρώ.
Άρα, σε επίπεδο απλής ταμειακής σύγκρισης, η διαφορά μεταξύ των εισπράξεων του 2025 και των πληρωμών του 2025 ήταν περίπου 1,82 εκατ. ευρώ.
Αυτό δεν πρέπει να συγχέεται με λογιστικό πλεόνασμα, αλλά είναι κρίσιμο για να γίνει αντιληπτό ότι το μεγαλύτερο μέρος του ποσού των 8,93 εκατ. ευρώ υπήρχε ήδη πριν από την έναρξη του 2025.
Πού βρίσκονται τα 8,93 εκατ. ευρώ;
Η απόφαση παρέχει μια ακόμη σημαντική πληροφορία.
Το τελικό χρηματικό υπόλοιπο αναλύεται ως εξής:
368.202,31 ευρώ από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων,
5.210.979,53 ευρώ από «λοιπά ειδικευμένα έσοδα»,
3.351.369,41 ευρώ από ανειδίκευτα έσοδα.
Συνολικά: 8.930.551,25 ευρώ.
Εδώ απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή.
Δεν είναι οικονομικά ορθό να θεωρηθεί αυτομάτως ότι το σύνολο των 8,93 εκατ. ευρώ αποτελεί ένα ενιαίο, ελεύθερο ποσό που μπορεί να διατεθεί για οποιαδήποτε ανάγκη του Δήμου.
Μόνο η κατηγορία των «λοιπών ειδικευμένων εσόδων» ανέρχεται σε 5,21 εκατ. ευρώ.
Τι ακριβώς περιλαμβάνει αυτό το ποσό;
Ποιοι είναι οι συγκεκριμένοι φορείς ή προγράμματα από τα οποία προέρχεται;
Υπάρχουν δεσμεύσεις ή συγκεκριμένοι σκοποί για τη χρήση του;
Η απόφαση που δημοσιεύεται δεν δίνει αυτή την ανάλυση.
Μηδενικό υπόλοιπο σε καθαριότητα και ηλεκτροφωτισμό
Ένα ακόμη στοιχείο που χρήζει εξήγησης είναι η εμφάνιση μηδενικού υπολοίπου στις 31/12/2025 για:
τα τέλη καθαριότητας και ηλεκτροφωτισμού,
τα τέλη ύδρευσης–άρδευσης–αποχέτευσης,
το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Το μηδενικό υπόλοιπο δεν σημαίνει από μόνο του ότι υπάρχει πρόβλημα.
Για τα ανταποδοτικά όμως τέλη, θα είχε ιδιαίτερο ενδιαφέρον να παρουσιαστεί η πλήρης εικόνα:
πόσα εισπράχθηκαν, πόσα δαπανήθηκαν και σε ποιες συγκεκριμένες υπηρεσίες.
Χωρίς αυτή την ανάλυση, δεν μπορεί να αξιολογηθεί η οικονομική λειτουργία των ανταποδοτικών υπηρεσιών.
Το μεγάλο κενό: οι αναλυτικοί ΚΑΕ
Ο απολογισμός αναφέρει ότι στον Δήμο υπάρχουν αναλυτικά στοιχεία, μεταξύ άλλων:
καθολικά εσόδων,
καθολικό εξόδων,
εξοφλημένα χρηματικά εντάλματα,
βιβλία τρεχούμενων λογαριασμών,
ημερολόγια εσόδων και εξόδων,
κατάσταση βεβαιωμένων χρηματικών καταλόγων.
Ωστόσο, στην απόφαση που έχουμε μπροστά μας δεν παρουσιάζεται η αναλυτική εικόνα ανά Κωδικό Αριθμό Εξόδου.
Και αυτή είναι ουσιαστικά η πληροφορία που θα επέτρεπε στον δημότη να απαντήσει στο απλό ερώτημα:
Πού πήγαν τα 24,18 εκατ. ευρώ που πληρώθηκαν μέσα στο 2025;
Το συνολικό ποσό από μόνο του δεν αρκεί.
Χρειάζεται να γνωρίζουμε πόσα δόθηκαν για μισθοδοσία, έργα, προμήθειες, υπηρεσίες, λειτουργικά έξοδα, μελέτες, συμβάσεις και κάθε άλλη σημαντική κατηγορία.
Και τα έσοδα χρειάζονται αντίστοιχη ανάλυση
Τα έσοδα που εισπράχθηκαν ήταν:
13.066.631,42 ευρώ τακτικά έσοδα
και
12.932.841,95 ευρώ έκτακτα και λοιπά έσοδα.
Το σύνολο ήταν 25.999.473,37 ευρώ.
Το επόμενο ερώτημα είναι τι συνέβη με τη διαφορά από τα 58,29 εκατ. ευρώ του αρχικού προϋπολογισμού.
Η απάντηση δεν προκύπτει από τη συνοπτική παρουσίαση της απόφασης.
Για να υπάρξει πλήρης οικονομική εικόνα, θα πρέπει να δημοσιοποιηθεί η σύγκριση:
Προϋπολογισθέντα → Βεβαιωθέντα → Εισπραχθέντα → Υπόλοιπα προς είσπραξη.
Ειδικά το τελευταίο στοιχείο είναι ιδιαίτερα σημαντικό για την πραγματική οικονομική κατάσταση του Δήμου.
Ένα ακόμη σημείο που χρειάζεται διευκρίνιση
Η εισήγηση αναφέρει από τη μία πλευρά ότι η Δημοτική Επιτροπή «εγκρίνει τον απολογισμό και δεν τον προελέγχει».
Λίγο αργότερα, όμως, αναφέρει ότι η Επιτροπή, «αφού ελέγξει τους λογαριασμούς», καλείται να εγκρίνει τον απολογισμό.
Η διαφορά μεταξύ των δύο διατυπώσεων χρειάζεται θεσμική διευκρίνιση, ώστε να είναι σαφές ποιος ακριβώς έλεγχος πραγματοποιήθηκε και ποιος είναι ο χαρακτήρας του.
Τα 6 ερωτήματα που πρέπει να απαντηθούν
Με βάση αποκλειστικά τα στοιχεία της απόφασης, υπάρχουν έξι εύλογα ερωτήματα που θα μπορούσαν να τεθούν στη Δημοτική Αρχή:
1. Γιατί από τα 58,29 εκατ. ευρώ προϋπολογισθέντα έσοδα εισπράχθηκαν τελικά 25,99 εκατ. ευρώ;
2. Ποια ακριβώς έσοδα δεν εισπράχθηκαν και ποιο είναι το συνολικό ποσό των ανείσπρακτων απαιτήσεων;
3. Πώς κατανέμονται αναλυτικά τα 24,18 εκατ. ευρώ των πληρωμών ανά ΚΑΕ και κατηγορία δαπάνης;
4. Τι ακριβώς περιλαμβάνουν τα 5,21 εκατ. ευρώ των «λοιπών ειδικευμένων εσόδων»;
5. Από τα 8,93 εκατ. ευρώ του ταμειακού υπολοίπου, ποιο ποσό είναι πραγματικά ελεύθερα διαθέσιμο και ποιο είναι δεσμευμένο για συγκεκριμένους σκοπούς;
6. Ποια είναι η πλήρης εικόνα των ανταποδοτικών υπηρεσιών καθαριότητας, ηλεκτροφωτισμού, ύδρευσης και αποχέτευσης για το 2025;
Συμπέρασμα: ούτε πανηγυρισμός ούτε καταγγελία χωρίς στοιχεία
Ο απολογισμός δεν δικαιολογεί ούτε άκριτο πανηγυρισμό για τα 8,93 εκατ. ευρώ ούτε, από μόνος του, καταγγελία περί κακοδιαχείρισης.
Δείχνει έναν Δήμο με σημαντικό ταμειακό υπόλοιπο στο τέλος της χρήσης, αλλά ταυτόχρονα έναν προϋπολογισμό με πολύ μεγάλη απόσταση μεταξύ προβλεπόμενων και πραγματοποιηθέντων εσόδων και δαπανών.
Δείχνει επίσης ότι από τα 8,93 εκατ. ευρώ που εμφανίζονται στο τέλος του 2025, 7,11 εκατ. ευρώ προέρχονταν ήδη από το 2024, ενώ περισσότερα από 5,2 εκατ. ευρώ καταγράφονται ως «λοιπά ειδικευμένα έσοδα».
Η οικονομικά ορθή προσέγγιση, επομένως, είναι μία:
Να δοθούν στη δημοσιότητα τα αναλυτικά στοιχεία.
Γιατί η ουσία ενός δημοτικού απολογισμού δεν βρίσκεται μόνο στο πόσα χρήματα υπάρχουν στο ταμείο, αλλά στο πώς δημιουργήθηκαν, από πού προήλθαν, πού δαπανήθηκαν, ποια ποσά είναι δεσμευμένα και πόσο αποτελεσματικά εκτελέστηκε ο προϋπολογισμός.
Και αυτά είναι τα στοιχεία που πρέπει να γνωρίζουν οι δημότες της Ανατολικής Σάμου πριν αξιολογήσουν συνολικά την οικονομική διαχείριση του 2025.
