Η εικόνα σοκάρει: ένα ολόκληρο σπίτι σωριασμένο μέσα σε στενό του Άνω Βαθιού. Πέτρες, κεραμίδια, ξύλα και μπάζα κλείνουν το πέρασμα. Μια κατοικία που κατέρρευσε κυριολεκτικά την ώρα που, όπως καταγγέλλεται, περνούσε παιδί από το σημείο. Από τύχη δεν θρηνήσαμε θύματα.
Στο Άνω Βαθύ της Σάμου, πέντε και πλέον χρόνια μετά τον καταστροφικό σεισμό του Οκτωβρίου 2020, οι πληγές όχι μόνο παραμένουν ανοιχτές — βαθαίνουν. Οι κάτοικοι δεν φοβούνται πια τον επόμενο σεισμό. Φοβούνται τα σπίτια που έμειναν όρθια μισογκρεμισμένα, εγκαταλελειμμένα, χωρίς παρεμβάσεις, χωρίς περίφραξη, χωρίς ουσιαστικό έλεγχο.
Κάθε μέρα που περνά, σοβάδες αποκολλώνται, κεραμίδια εκτοξεύονται στον δρόμο, τοίχοι υποχωρούν. Από αυτά τα σοκάκια περνούν παιδιά για το σχολείο, ηλικιωμένοι, εργαζόμενοι, μητέρες με καροτσάκια. Δεν πρόκειται για «ατυχές περιστατικό». Πρόκειται για προαναγγελθείσα απειλή.
Οι κάτοικοι διαμαρτύρονται εδώ και χρόνια για τις καθυστερήσεις στην έκδοση οικοδομικών αδειών και στην έγκριση εργασιών αποκατάστασης. Σπίτια παραμένουν σε καθεστώς ομηρίας, ιδιοκτήτες αδυνατούν να παρέμβουν, οικογένειες ξεσπιτωμένες πληρώνουν ενοίκια που δεν αντέχουν ή φιλοξενούνται από συγγενείς. Και τα επικίνδυνα κτίρια; Στέκονται σαν παγίδες.
Οι ευθύνες δεν είναι αφηρημένες. Είναι συγκεκριμένες.
Ο Δήμος Ανατολικής Σάμου.
Η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου.
Τα αρμόδια υπουργεία και τα κυβερνητικά κλιμάκια που εμφανίστηκαν για αυτοψίες και φωτογραφίες, αλλά απουσιάζουν από την καθημερινότητα των πολιτών.
Δεν αρκούν οι δηλώσεις. Δεν αρκούν οι υποσχέσεις. Δεν αρκούν οι περιοδικές επισκέψεις. Όταν ένα σπίτι καταρρέει σε κατοικημένη γειτονιά, μιλάμε για αποτυχία πρόληψης.
Το ερώτημα είναι απλό και αμείλικτο:
Αν αύριο τραυματιστεί ένα παιδί από πτώση δομικών υλικών, αν ένας ηλικιωμένος εγκλωβιστεί κάτω από μπάζα, ποιος θα αναλάβει την ευθύνη; Θα συνεχίσει να μετακυλίεται στον «άγνωστο ιδιοκτήτη»; Στα σπίτια όπου πολλοί ιδιοκτήτες δεν ζουν καν ή είναι αδύνατον να εντοπιστούν;
Η ασφάλεια των πολιτών δεν είναι προεκλογική εξαγγελία. Είναι νομική και ηθική υποχρέωση της Πολιτείας και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Οι κάτοικοι του Άνω Βαθιού δεν ζητούν προνόμια. Ζητούν τα στοιχειώδη:
Άμεση έκδοση οικοδομικών αδειών.
Πλήρη καταγραφή και δημοσιοποίηση της επικινδυνότητας όλων των κτιρίων.
Υποχρεωτική περίφραξη και σαφή σήμανση όπου υπάρχει κίνδυνος.
Επιτάχυνση κατεδαφίσεων ετοιμόρροπων κτισμάτων.
Ουσιαστική οικονομική στήριξη των ξεσπιτωμένων οικογενειών.
Κάθε ημέρα αδράνειας βαραίνει τους αρμόδιους. Και αν συμβεί το μοιραίο, δεν θα πρόκειται για «κακιά στιγμή». Θα πρόκειται για αποτέλεσμα καθυστέρησης, αδιαφορίας και διοικητικής ανεπάρκειας.
Η κοινωνία της Σάμου δεν αντέχει άλλη σιωπή.
Απαιτεί πράξεις — πριν το επόμενο σπίτι δεν αφήσει περιθώριο για δελτία Τύπου και δικαιολογίες.
