15 Ιανουαρίου 2026

Η Νάξος κατά του “τουρισμού με το στρέμμα”: Όχι στις κλίνες ως μοναδικό κριτήριο στο νέο Χωροταξικό

 


Ο Δήμος Νάξου και Μικρών Κυκλάδων γνωμοδότησε θετικά επί του νέου Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τον και της Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τον Τουρισμό καταθέτοντας μία σειρά παρατηρήσεων.

Ειδικότερα, σχετικά με το κριτήριο κατηγοριοποίησης με βάση τις κλίνες που υπάρχουν ανά στρέμμα σε κάθε νησί, προκύπτει η εξής παρατήρηση. Η κατηγοριοποίηση που λαμβάνει υπόψη το κριτήριο των κλινών θεωρεί ο Δήμος ότι ενέχει κινδύνους στην ορθή και ολιστική αξιολόγηση των νησιών καθώς από μόνο του δεν καθίσταται ικανό κριτήριο να προσδιορίσει με σαφήνεια, ζητήματα πυκνότητας, Φέρουσας Ικανότητας, υποδομών, χρήσεων χώρου κ.α.



Και γεννιέται το εξής ερώτημα με ποια μεθοδολογία υπολογίζεται τα άνω και κάτω όρια της κάθε υπό –ομάδας και βάση της Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων  πρέπει να λαμβάνεται υπόψη και τα γεωγραφικά χαρακτηριστικά της κάθε περιοχής.


Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Τουρισμού έχει υιοθετήσει την αρχή της βιωσιμότητας, ορίζοντας ότι βιώσιμος ή αειφόρος τουρισμός είναι ο τουρισμός που λαμβάνει πλήρως υπόψη του τις υφιστάμενες και μελλοντικές οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις του και ανταποκρίνεται στις ανάγκες των επισκεπτών, του κλάδου και των κοινοτήτων στους προορισμούς υποδοχής. Λαμβάνοντας υπόψη το ανωτέρω πλαίσιο βιώσιμης ανάπτυξης, προτείνεται η ανάπτυξη και οι κάθε είδους επενδύσεις στα νησιά να βασίζονται στην ολιστική και πολυδιάστατη έννοια της βιωσιμότητας και να μην αφορούν αποκλειστικά το περιοριστικό κριτήριο των κλινών ανά στρέμματα. Εν προκειμένω δηλαδή, επί της αρχής, υφίσταται το στοιχείο των κλινών το οποίο δεν είναι επαρκές ώστε να αξιολογηθεί πλήρως ένα νησί και να κατηγοριοποιηθεί αντίστοιχα.


Σε ότι αφορά τη Θέσπιση ειδικού τέλους υπέρ του Πράσινου Ταμείου, επί των δραστηριοτήτων του τουρισμού ο Δήμος σημειώνει ότι εφόσον υπάρξει ανάγκη θέσπισης κάποιου ειδικού τέλους αυτό θα πρέπει να εισπράττεται και να αποδίδεται στους κατά τόπους Δήμους ώστε τα χρήματα να αξιοποιούνται σε έργα αμιγώς τουριστικά.


Κατά τον Δήμο η αναφορά περί ορίων αρτιότητας στο σχέδιο του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τον Τουρισμό γεννά προβληματισμό, καθώς η συγκεκριμένη πρόβλεψη αποτελεί συγκεκριμένη ρύθμιση με δεσμευτικό χαρακτήρα και ως εκ τούτου συνιστά προέχοντος πολεοδομικής φύσεως ζήτημα ρυθμιζόμενο στο επόμενο επίπεδο σχεδιασμού. Μάλιστα, πρέπει να ληφθεί υπόψιν ότι στην παρούσα φάση εκπονούνται για όλη την χώρα Τοπικά και Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια. Κρίνεται, λοιπόν, σκόπιμο, συγκεκριμένες ρυθμίσεις, όπως τα όρια αρτιότητας, να συμπεριληφθούν στα ως άνω σχέδια, τα οποία εκπονούνται σε τοπική κλίμακα αφού προηγουμένως μελετηθούν και ληφθούν υπόψη οι συγκεκριμένες ανάγκες και ιδιομορφίες κάθε περιοχής. Για παράδειγμα στα νησιά θα πρέπει να παραμείνει η αρτιότητα στα τέσσερα ή στα οκτώ στρέμματα και σε καμία περίπτωση δε θα ξεπερνά αυτό το όριο, καθώς επίσης οι προτάσεις και κατευθύνσεις δεν θα πρέπει να περιορίζονται στο υψηλό επίπεδο των 4/5 αστέρων ως έχουν καθοριστεί με τα υπάρχοντα κριτήρια αλλά να παρέχεται η ευελιξία να αφορούν και ξενοδοχεία χαμηλότερων κατηγοριών, υπό την προϋπόθεση να τίθενται προδιαγραφές κατάταξης των ξενοδοχείων με βάση την αρχή της βιωσιμότητας και την συμβατότητα με την ευρωπαϊκή και διεθνή νομοθεσία για ζητήματα κλιματικής αλλαγής και πράσινου μετασχηματισμού. Στόχος θα είναι να δοθεί ευελιξία και σε μικρότερης κατηγορίας αστεριών υπό τον όρο και προϋπόθεση να καταγραφούν καινούργιες προδιαγραφές με βάση κριτήρια βιωσιμότητας.


Επίλυση συγκρούσεων με άλλες χρήσεις

Τουρισμός – Βιομηχανία: Στις περιοχές ελέγχου (Α), αναπτυγμένες (Β) ή αναπτυσσόμενες (Γ) η χωροθέτηση βιομηχανικών εγκαταστάσεων μέσης και υψηλής όχλησης επιβάλλεται κατά κανόνα να γίνεται σε οργανωμένους υποδοχείς. Η τυχόν σημειακή χωροθέτηση της βιομηχανίας δεν πρέπει να θίγει το περιβάλλον και το τοπίο ως τουριστικούς πόρους.


Η συνύπαρξη της παραδοσιακής βιοτεχνίας – χειροτεχνίας καθώς και μονάδων τυποποίησης τοπικών προϊόντων με τον τουρισμό κρίνεται επιθυμητή.

Τουρισμός – Εξόρυξη: Η άσκηση εξορυκτικών δραστηριοτήτων, η πρωτογενής επεξεργασία των ορυκτών πρώτων υλών στους χώρους εξόρυξης και η εξασφάλιση των αναγκαίων θαλάσσιων διεξόδων για τη διακίνηση των προϊόντων εντός των περιοχών που χαρακτηρίζονται με το παρόν ως περιοχές προτεραιότητας τουρισμού δεν μπορεί λόγω των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών και της φύσης της δραστηριότητας να αποκλειστεί. Η επέκταση της δραστηριότητας στις περιοχές αυτές και σε τμήματα που εντοπίζονται νέα κοιτάσματα, είναι δυνατή ύστερα από συνεκτίμηση κοινωνικών, οικονομικών και περιβαλλοντικών (εφαρμογή σύγχρονων μεθόδων εξόρυξης, επεξεργασίας, μεταφοράς, διαχείρισης αποβλήτων, περιορισμού / αντιμετώπισης των οχλήσεων και αποκατάστασης του τοπίου) παραμέτρων. Η «εκμετάλλευση» της δραστηριότητας ως ειδικού ενδιαφέροντος τουριστικού πόρου, συμπεριλαμβανομένης της αξιοποίησης των παλιών μεταλλείων είναι υπό προϋποθέσεις δυνατή και επιθυμητή. Αφορά κυρίως την ορεινή Νάξος που θα δώσει κίνητρα αξιοποίησης της σμύριδας και κατ’ επέκταση θα δημιουργηθούν θέσεις εργασίας και ανάπτυξης των περιοχών γύρω από αυτή τη δραστηριότητα

Τουρισμός – ΑΠΕ: Εντός των περιοχών με προτεραιότητα τουρισμού, απαιτείται η ελεγχόμενη συγκέντρωση ΑΠΕ χωρίς να αποκλείεται ο συνδυασμός τους με την ανάπτυξη τουριστικών εγκαταστάσεων με τους όρους που προβλέπει το Ειδικό Πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ). Θα πρέπει αυστηρά ειδικότερα για τα νησιά να περιοριστούμε σε φωτοβολταικα και όποια άλλη πηγή ενέργειας υπό όρους, εκτός από ανεμογεννήτριες.


Σοφία Κοντογιάννη

ΠΗΓΗ https://tornosnews.gr/