Προαγωγές με κριτήριο την απόδοση και όχι βάσει επετηρίδας
Της Ιωαννας Mανδρου
Ουσιαστικές μεταβολές και μεταρρυθμίσεις που καταργούν για πρώτη φορά το σύστημα της επετηρίδας για την εξέλιξη των δικαστών, περιλαμβάνονται σε νομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης, που βρίσκεται σε στάδιο προχωρημένης κοινοβουλευτικής διαδικασίας και προκαλεί συνδικαλιστικές αντιδράσεις στον χώρο των δικαστών. Οι ρυθμίσεις που μεταβάλλουν το τοπίο στο εσωτερικό της Δικαιοσύνης, ορίζοντας άλλα κριτήρια για την ανέλιξη των δικαστών, πρωτίστως στα ανώτατα κλιμάκια, έτυχαν ήδη της έγκρισης της Βουλής, με ευρεία κοινοβουλευτική πλειοψηφία, ενώ την επόμενη εβδομάδα οι σχετικές διατάξεις αναμένεται να συζητηθούν κατ’ άρθρο στην Ολομέλεια της Βουλής.
Με τις νέες ρυθμίσεις, για πρώτη φορά μετά τη μεταπολίτευση, θεσμοθετείται, η προαγωγή των δικαστών, όχι με βάση τη δικαστική επετηρίδα, αλλά με βάση την ουσιαστική και πραγματική υπηρεσιακή τους απόδοση, την επιστημονική τους κατάρτιση και την ανταπόκρισή τους στο δύσκολο έργο του δικαστή.
Εκτός επετηρίδας, με αξιολογικά κριτήρια, θα γίνονται στο εξής, αμέσως μετά την ψήφιση του νόμου, οι προαγωγές σε όλα τα ανώτατα δικαστήρια (Αρειος Πάγος, Συμβούλιο της Επικρατείας και Ελεγκτικό Συνέδριο), ενώ με αξιολόγηση θα γίνονται και οι περισσότερες προαγωγές σε όλα τα κλιμάκια της Δικαιοσύνης.
Παράλληλα, όπως προβλέπεται στο ν.σ. του υπουργείου Δικαιοσύνης, οι δικαστές στο εξής θα ελέγχονται για την απόδοσή τους και θα έχουν «κόστος» αν δεν δικάζουν γρήγορα και δεν εκδίδουν τις αποφάσεις τους σε σύντομο χρόνο και μέσα στα χρονικά περιθώρια που θέτει ο νόμος.
Εκείνοι που αργοπορούν και εκδίδουν τις αποφάσεις αγνοώντας τον χρόνο και τα περιθώρια που θέτει ο νόμος -φαινόμενο που έχει λάβει τεράστιες διαστάσεις τα τελευταία χρόνια- θα βλέπουν στο εξής τους μισθούς τους να μειώνονται δραματικά, ενώ θα στερούνται το σύνολο ή μεγάλο μέρος των διακοπών τους.
Η σχετική απόφαση για την επιβολή των τιμωρητικών μέτρων για τους δικαστές που δεν θα είναι υπηρεσιακά συνεπείς, θα επιβάλλεται από τον προϊστάμενο του δικαστηρίου, ο οποίος, σημειωτέον, εκλέγεται από τους ίδιους τους δικαστές. Για τους πρωτοδίκες, για παράδειγμα, τις αποφάσεις περικοπής μισθών και διακοπών θα λαμβάνει ο προϊστάμενος του Πρωτοδικείου ή μπορεί και ο προϊστάμενος του Εφετείου.
Αλλαγή κανονισμώνΕκτός, όμως, από τις διατάξεις που προβλέπουν μειώσεις σε μισθούς και περικοπή του χρόνου των διακοπών για δικαστές και εισαγγελείς που δεν αποδίδουν στην εργασία τους, σημαντικές είναι και οι ρυθμίσεις του νέου νόμου, με τις οποίες αλλάζει το σύστημα που καθορίζει ώς σήμερα την καθημερινή λειτουργία της Δικαιοσύνης και τους ρυθμούς απόδοσης των δικαστών. Ποιος δηλαδή έχει την ευθύνη να συντάσσει τους λεγόμενους κανονισμούς των δικαστηρίων που προβλέπουν τι δικάζεται και πότε.
Εως σήμερα το κάθε δικαστήριο με απόφαση της Ολομέλειας των δικαστών και των εισαγγελέων αποφάσιζε για το πόσες υποθέσεις πρέπει να δικάζονται κάθε ημέρα, ποια πρέπει να είναι η απόδοση των δικαστών και για το πόσο γρήγορα θα απονέμεται Δικαιοσύνη στους πολίτες.
Στο εξής, η απόφαση του κάθε δικαστηρίου για τα σημαντικά αυτά θέματα που αφορούν όλους, όσοι προσφεύγουν στα δικαστήρια, θα ελέγχεται -και ενδεχομένως θα αλλάζει- καθώς θα υποβάλλεται για έγκριση στην Ολομέλεια του Αρείου Πάγου, που τελικά θα αποφασίζει για τους κανονισμούς όλων των μεγάλων πολιτικών και ποινικών δικαστηρίων της χώρας.
Κι ενώ οι νέες ρυθμίσεις προκαλούν συνδικαλιστικές αντιδράσεις στον χώρο της Δικαιοσύνης, μέσα στο δικαστικό σώμα, είναι πλέον πολλοί οι δικαστές και οι εισαγγελείς, που αντιλαμβάνονται ότι οι μεταρρυθμίσεις είναι αναγκαίες και επιμένουν ότι κάτι πρέπει να γίνει, μια και η λειτουργία της Δικαιοσύνης έχει περάσει προ πολλού την κόκκινη γραμμή της αρνησιδικίας με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τη δυνατότητά της να παρέχει έννομη προστασία στους πολίτες.
Στο μεταξύ, για μειωμένη απόδοση των δικαστών, προειδοποιούν οι δικαστικές ενώσεις, αντιδρώντας στο ενδεχόμενο μεγαλύτερων περικοπών. Υπονοώντας, σαφώς, πως οι δικαστές δεν θα εργάζονται εκτός δικαστηρίων, αν μειωθούν περισσότερο οι αποδοχές τους.
Καθημερινή
