Κύριε Υφυπουργέ,
αξιότιμοι καλεσμένοι των φορέων της Αυτοδιοίκησης Πρώτου και Δευτέρου Βαθμού,
εκπρόσωποι των Επιμελητηρίων και του συνόλου των αναπτυξιακών φορέων της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου,
Σας καλωσορίζω στη Μυτιλήνη, στον εξαιρετικό χώρο του Επιμελητηρίου και την έδρα της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου.
Η σημερινή διευρυμένη σύσκεψη, με την παρουσία της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας, σηματοδοτεί την αφετηρία μιας νέας πορείας για την ανάπτυξη της νησιωτικής Περιφέρειάς μας.
Το Βόρειο Αιγαίο είναι ένας τόπος ευλογημένος, όπου οι άνθρωποί του κοπιάζουν για να τον κρατήσουν στην εξαιρετική σημερινή του κατάσταση. Ο πολιτισμός του, αλλά και το φυσικό και δομημένο περιβάλλον του, αποτελούν τα συγκριτικά πλεονεκτήματά του, ενώ ο νησιωτικός χαρακτήρας του μπορεί να αποτελέσει την ευκαιρία για μια αυτοτροφοδοτούμενη, αειφόρο ανάπτυξη στην κατεύθυνση της πράσινης ανάπτυξης.
Το ΕΣΠΑ στην Περιφέρειά μας είναι Επιχειρησιακό Πρόγραμμα που ανήκει στο Επιχειρησιακό Κρήτης και Νήσων Αιγαίου. Για το Βόρειο Αιγαίο οι πόροι που θα διατεθούν έως το 2013 ανέρχονται σε 411 εκ. ευρώ. Φυσικά σε αυτά προστίθενται και οι πόροι από τα τομεακά πρόγραμμα, κι έτσι τα διαθέσιμά μας πολλαπλασιάζονται! Σήμερα έχουν ανοίξει 17 προσκλήσεις στην Περιφέρειά μας και έχει συνολικά ενεργοποιηθεί το 44% του προϋπολογισμού. Οι εντάξεις βρίσκονται στο 9%, ενώ οι δαπάνες είναι ακόμη λιγότερες, δύο και πλέον χρόνια από την ενεργοποίηση του ΕΣΠΑ. Από τις πρώτες ημέρες κιόλας της παρουσίας μου εδώ, προκάλεσα συναντήσεις με Υπουργεία και κεντρικούς φορείς παραγωγής πολιτικής, ώστε να διεκδικήσουμε επιπλέον πόρους για τα νησιά μας και σας ομολογώ ότι η κατάσταση που αντιμετώπισα ήταν προβληματική: οι συμφωνίες αυτές είτε δεν υπήρχαν καθόλου, είτε βρίσκονταν σε νηπιακό στάδιο ή, ακόμη, η κεντρική κατεύθυνση αφορούσε μια συγκεντρωτική λογική, όπου το κέντρο αποφάσιζε για τα έργα και τις δράσεις που θα γίνουν στον τόπο μας. Φυσικά αυτή η εικόνα σταδιακά αποκαθίσταται και μπαίνουμε στην αναπτυξιακή λογική της ολοκληρωμένης ανάπτυξης.
Είναι σαφές ότι βρισκόμαστε πραγματικά πολύ πίσω και η προσπάθεια που πρέπει να καταβληθεί είναι τεράστια.
Κυρίες και κύριοι,
Πρώτη προτεραιότητα της κυβέρνησής μας αποτέλεσε η απλοποίηση του συστήματος διαχείρισης σε μια περισσότερο αποτελεσματική κατεύθυνση και έγιναν και από εμάς συγκεκριμένες προτάσεις. Σε αυτή την κατεύθυνση βρίσκεται και η απόφαση για εκχώρηση στην Περιφέρειά μας του συνόλου των πόρων καθώς και άλλων από τα τομεακά προγράμματα μέσω προγραμματικών συμβάσεων. Η κίνηση αυτή αποτελεί την προϋπόθεση για την αφύπνιση του ΕΣΠΑ.
Από τις πρώτες διαπιστώσεις μου ήταν ότι η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου ήταν η μόνη Περιφέρεια η οποία δεν είχε πιστοποιημένη υπηρεσία για την υλοποίηση έργων ΕΣΠΑ με καταφανή κίνδυνο αποκλεισμού όλων των μη πιστοποιημένων φορέων και κυρίως όλων σχεδόν των Δήμων (εκτός τεσσάρων). Αμέσως στελέχωσα την ΔΕΚΕ, βγήκε πρόσκληση από την Ενδιάμεση Διαχειριστική Αρχή και εντός των επόμενων ημερών θα πιστοποιηθεί η Περιφέρεια.
Δεύτερη και εξίσου σημαντική κίνηση είναι η αναθεώρηση, ή αλλιώς προσαρμογή, του προγράμματος σε μια περισσότερο αναπτυξιακή κατεύθυνση. Αυτό σημαίνει ότι, χωρίς να ξεχνάμε τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τους κοινοτικούς κανονισμούς και ιδιαίτερα την υποχρέωση κάλυψης του ν+3 στο τέλος του 2010, προχωράμε σε μια προσαρμογή του προγράμματος στη λογική:
της ενίσχυσης δράσεων επιχειρηματικότητας -«πράσινης επιχειρηματικότητας»,
της υλοποίησης ολοκληρωμένων παρεμβάσεων που είναι απολύτως συμβατές με τη νέα φιλοσοφία χωρικής και τομεακής ανάδειξης των περιβαλλοντικών και πολιτιστικών συγκριτικών πλεονεκτημάτων του τόπου μας,
της υλοποίησης δράσεων εξοικονόμησης ενέργειας και ενεργειακής αποδοτικότητας σε δημόσια και ιδιωτικά κτίρια,
της χρηματοδότησης δράσεων βιώσιμης διαχείρισης αστικών λυμάτων και εξοικονόμησης νερού και εξυπηρέτησης του συνόλου των ανειλημμένων υποχρεώσεων της χώρας μας για τις οποίες και πληρώνουμε καθημερινά βαριά πρόστιμα για μη περιβαλλοντική συμμόρφωση,
της ανάδειξης των συγκριτικών πλεονεκτημάτων μας στον Τουρισμό και Πολιτισμό με την αξιοποίηση των τοπικών πόρων μας,
τέλος, της ενίσχυσης ειδικά των Μικρών Νησιών μας, πάντοτε όμως στη λογική της αυτοτροφοδοτούμενης ανάπτυξής τους, με τη δημιουργία συνθηκών αειφορίας στην κλίμακά τους.
Οι παραπάνω πυλώνες της πρότασης αναθεώρησης – προσαρμογής του προγράμματος μας οδηγεί σε ένα πρόγραμμα που:
Βραχυπρόθεσμα οδηγεί σε αναθέρμανση της οικονομίας και έξοδο από την κρίση με παράλληλη την επιτάχυνση υλοποίησης του ΕΣΠΑ,
Μεσοπρόθεσμα οδηγεί σε παραγωγική ανασυγκρότηση της οικονομίας και νέες θέσεις εργασίας που θα βελτιώσουν το βιοτικό επίπεδο του πολίτη με αιχμή την Πράσινη Ανάπτυξη.
Η χρηματοδοτική, λοιπόν, ενίσχυση των δράσεων περιβάλλοντος, η εξειδίκευση των δράσεων ολοκληρωμένου χαρακτήρα σε εκείνες που αναδεικνύουν τα συγκριτικά πλεονεκτήματα στον πολιτισμό, το φυσικό περιβάλλον και τη μοναδική αξία του τόπου μας, η εξειδίκευση και εφαρμογή ενός ειδικού πλαισίου ανάπτυξης για τα Μικρά Νησιά του Βορείου Αιγαίου και, τέλος, η διεκδίκηση επιπλέον πόρων για τις υποδομές προσπελασιμότητας αποτελούν τη βασική λογική μας στην πρόταση αναθεώρησης.
Με την εκτίμηση αλλά και την πίστη ότι οι προσπάθειες μας προς αυτήν την κατεύθυνση θα επιτύχουν την πραγματική ανάπτυξη των νησιών μας, σας καλωσορίζω και ελπίζω στην κοινή μας προσπάθεια.
Κυρίες και κύριοι,
Το όραμα υπάρχει, οι πόροι υπάρχουν και η πολιτική βούληση είναι δεδομένη.
Μένει όλοι εμείς εδώ, και όσοι άλλοι κληθούν να εργαστούν μαζί μας, να αδράξουμε την ευκαιρία, να σηκώσουμε τα μανίκια και να αρχίσουμε τη σκληρή, αλλά ενδιαφέρουσα και, κυρίως, ζωτικής σημασίας για τον τόπο δουλειά, με πνεύμα συνεργασίας, συνεννόησης και δημιουργίας, με ευφυή κατανομή ρόλων και εργασιών σε όλους, για να εξασφαλίσουμε ταχύτητα και αποτελεσματικότητα και να κερδίσουμε το χαμένο χρόνο.
Θα σας θυμίσω, τέλος, ότι στον καιρό της μεγάλης κρίσης που περνάμε ως χώρα, αλλά και ως ΕΕ, και για να εκμεταλλευτούμε τις ευκαιρίες που κάθε κρίση κρύβει και να την ξεπεράσουμε, χρειάζεται να κάνουμε πολύ ορθοπεταλιά!
Δουλειά λοιπόν!
Εμείς έχουμε σαν στόχο τη μεγιστοποίηση της αναπτυξιακής προσπάθειας, κανένα ευρώ δεν πρέπει να πάει χαμένο, κι η Περιφέρεια θα είναι δίπλα στην αυτοδιοίκηση.
Ανάπτυξη και καθώς αναπτυσόμεθα θα χωρέσουν όλων τα όνειρα, προχωράμε όλοι μαζί, προχωράμε με διαφάνεια και διαβούλευση. Θα υπάρχει ανοιχτή διαδικασία διαβούλευσης και ήδη προγραμματίζονται επισκέψεις σε όλα τα νησιά (οι οποίες θα επαναλαμβάνονται) για να επιτευχθεί πλήρης διαφάνεια.
Το πρόγραμμα είναι συγχρηματοδοτούμενο, για κάθε ευρώ που μπαίνει το 80% έρχεται πίσω σαν εισροή από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Με τη βεβαιότητα ότι οι προσπάθειές μας θα επιτύχουν την πραγματική ανάπτυξη των νησιών μας, σας καλωσορίζω και σας ευχαριστώ για την παρουσία σας, επίσης ευχαριστώ τη Διαχειριστική Αρχή και όλους όσους είναι δίπλα στην προσπάθειά μου.
