Οι Σαμιώτες περιφερειακοί σύμβουλοι ψήφισαν «όχι» — πού ήταν όταν ήρθαν οι νέοι μετανάστες;

 

Η υπόθεση της νέας μεταφοράς μεταναστών από την Κρήτη στη Σάμο αποκτά πλέον διαφορετική πολιτική διάσταση. Και αυτό γιατί δεν πρόκειται απλώς για μια ακόμη μετακίνηση ανθρώπων προς το νησί. Προηγήθηκε μια ομόφωνη απόφαση του Περιφερειακού Συμβουλίου Βορείου Αιγαίου, με την οποία οι περιφερειακοί σύμβουλοι δήλωσαν ότι τα νησιά δεν μπορούν να δεχθούν καμία επιπλέον επιβάρυνση και προειδοποίησαν ακόμη και για κινητοποιήσεις σε περίπτωση που η κυβέρνηση κινηθεί αντίθετα.

Η απόφαση ελήφθη στις 27 Αυγούστου 2026 και ήταν ομόφωνη, με 34 ψήφους υπέρ. Το Περιφερειακό Συμβούλιο διακήρυξε ότι τα νησιά του Βορείου Αιγαίου δεν θα γίνουν χώροι συγκέντρωσης μεταναστών και προσφύγων και ότι δεν μπορούν να δεχθούν μεταφορές από άλλες περιοχές της Ελλάδας. Στο ίδιο ψήφισμα αναφέρεται ρητά ότι, εάν η κυβέρνηση προχωρήσει σε αντίθετες αποφάσεις, θα υπάρξουν κινητοποιήσεις και κάθε πρόσφορη ενέργεια για την προάσπιση των συμφερόντων των νησιών.

Και όμως, σύμφωνα με τα καταγεγραμμένα γεγονότα στοιχεία , μετά την απόφαση αυτή έφτασε στη Σάμο νέα φουρνιά μεταναστών από την Κρήτη. Εκεί ακριβώς βρίσκεται η πολιτική αντίφαση που δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητη. Οι περιφερειακοί σύμβουλοι είχαν μόλις ψηφίσει ότι η Σάμος δεν μπορεί να δεχθεί νέα επιβάρυνση και είχαν δηλώσει ότι θα αντιδράσουν σε αντίθετες κυβερνητικές αποφάσεις. Όταν, όμως, ακολούθησε νέα άφιξη, δεν υπήρξε η αντίδραση που θα ανέμενε κανείς από μια απόφαση η οποία μιλούσε ρητά για κινητοποιήσεις.

Το ερώτημα, επομένως, δεν είναι πλέον τι έγραψε το ψήφισμα. Αυτό είναι καταγεγραμμένο και ξεκάθαρο. Το ερώτημα είναι τι έγινε αμέσως μετά. Γιατί μια ομόφωνη πολιτική απόφαση αποκτά ουσία μόνο όταν δοκιμάζεται στην πράξη. Και στην περίπτωση της Σάμου, η δοκιμή ήρθε πολύ γρήγορα.

Η ΣΑΜΟΣ ΔΕΝ ΕΜΑΘΕ ΤΩΡΑ ΤΟ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΤΙΚΟ

Το ακόμη πιο οξύ σημείο είναι ότι η Σάμος δεν βρίσκεται σήμερα για πρώτη φορά αντιμέτωπη με το συγκεκριμένο ζήτημα. Η δομή στο Ζερβού αποτελεί εδώ και χρόνια βασικό στοιχείο του μεταναστευτικού σχεδιασμού στο νησί. Κατά την περίοδο του σχεδιασμού της είχε γίνει δημόσια συζήτηση για τη δυναμικότητά της και, όπως αναφέρεις, ο τότε υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου Νότης Μηταράκης είχε δηλώσει στο Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Ανατολικής Σάμου ότι ο σχεδιασμός αφορούσε 5.000 και πλέον άτομα.

Αυτό έχει σημασία σήμερα, διότι δεν μπορεί η πολιτική συζήτηση να παρουσιάζεται σαν να ανακαλύφθηκε ξαφνικά ότι υπάρχει στη Σάμο μια μεγάλη δομή. Η δομή δημιουργήθηκε, λειτουργεί και αποτελεί μέρος μιας συγκεκριμένης κρατικής πολιτικής. Παράλληλα, σύμφωνα με το στοιχείο που θέτεις, περίπου 300 εργαζόμενοι απασχολούνται στη λειτουργία του ΚΥΤ. Πρόκειται για μια πραγματικότητα που όλοι οι εμπλεκόμενοι γνωρίζουν και η οποία αποτυπώνει το μέγεθος του μηχανισμού που έχει δημιουργηθεί στο Ζερβού.

ΟΙ ΣΑΜΙΩΤΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΙ ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΚΑΙ Η ΣΤΑΣΗ ΤΟΥΣ

Στο συγκεκριμένο πρακτικό καταγράφονται ως συμμετέχοντες οι Σαμιώτες περιφερειακοί σύμβουλοι Ιωάννης Καλτάκης, Ελισσαίος Μαυρατζώτης, Σουλτάνα Ανδρεάδου, Δέσποινα Καλβίνου και Ιωάννης Κατσούλης. Ο Νικόλαος Μάρκου προήδρευσε του Περιφερειακού Συμβουλίου και υπέγραψε το πρακτικό ως Πρόεδρος.

Ο Ιωάννης Καλτάκης ήταν εκείνος που κατέθεσε την πλέον αναλυτική γραπτή παρέμβαση από την πλευρά των συγκεκριμένων Σαμιωτών συμβούλων. Στην επιστολή του υποστήριξε ότι η μεταφορά εκατοντάδων μεταναστών από την Κρήτη προς τη Σάμο και τη Λέσβο δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως μια απλή διοικητική διαδικασία και ότι το Βόρειο Αιγαίο δεν μπορεί να επωμιστεί ξανά δυσανάλογο βάρος.

Ο ίδιος έθεσε και το ζήτημα της δημογραφικής και τουριστικής ανάπτυξης των νησιών, υποστηρίζοντας ότι η Σάμος και το Βόρειο Αιγαίο χρειάζονται μόνιμο πληθυσμό, επενδύσεις, τουρισμό και ανάπτυξη και όχι νέες επιβαρύνσεις από το μεταναστευτικό.

Ο Ελισσαίος Μαυρατζώτης και ο Ιωάννης Κατσούλης αναφέρεται στο πρακτικό ότι έλαβαν τον λόγο και τοποθετήθηκαν επί του θέματος. Το συγκεκριμένο απόσπασμα, ωστόσο, δεν παραθέτει το περιεχόμενο των παρεμβάσεών τους αλλά παραπέμπει στα απομαγνητοφωνημένα πρακτικά.

Η Σουλτάνα Ανδρεάδου και η Δέσποινα Καλβίνου καταγράφονται ως συμμετέχουσες στη συνεδρίαση μέσω τηλεδιάσκεψης, χωρίς στο συγκεκριμένο απόσπασμα να υπάρχει ξεχωριστή προσωπική τους δήλωση για το ζήτημα.

ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΜΟΦΩΝΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΠΟΜΕΝΗ ΑΦΙΞΗ

Εδώ βρίσκεται το πολιτικό πρόβλημα που δημιουργείται για τους περιφερειακούς συμβούλους.

Το Περιφερειακό Συμβούλιο δεν ψήφισε μια αόριστη ευχή. Ψήφισε συγκεκριμένα ότι δεν αποδέχεται επιπλέον επιβάρυνση των νησιών και ότι σε περίπτωση αντίθετων κυβερνητικών αποφάσεων θα προχωρήσει σε κινητοποιήσεις.

Στη συνέχεια, όμως,  ήρθε νέα φουρνιά μεταναστών στη Σάμο από την Κρήτη. Και αυτή τη φορά το ερώτημα δεν είναι αν υπήρχε ψηφισμένο κείμενο. Υπήρχε. Το ερώτημα είναι αν υπήρξε η αντίστοιχη πολιτική αντίδραση.

 Δεν υπήρξε καμία δημόσια ή έμπρακτη αντίδραση από τους Σαμιώτες περιφερειακούς συμβούλους μετά τη νέα άφιξη, τότε δημιουργείται μια σοβαρή αναντιστοιχία ανάμεσα στη διακηρυγμένη θέση και στην πολιτική πράξη. Η διαφορά ανάμεσα στο «δεν θα δεχθούμε» και στο «ήρθαν και δεν αντιδράσαμε» είναι μεγάλη και δεν μπορεί να κρυφτεί πίσω από μια ομόφωνη ψηφοφορία.

ΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑ ΠΟΥ ΠΛΕΟΝ ΤΟΥΣ ΑΦΟΡΑ ΟΛΟΥΣ

Η Σάμος δικαιούται να γνωρίζει τι ακριβώς σημαίνει στην πράξη η ομόφωνη απόφαση του Περιφερειακού Συμβουλίου. Γιατί εάν η κυβέρνηση μπορεί να προχωρά σε νέα μεταφορά μετά την έκδοση του ψηφίσματος και οι ίδιοι οι περιφερειακοί σύμβουλοι να μην αντιδρούν, τότε εύλογα τίθεται ζήτημα αξιοπιστίας της απόφασης.

Οι υπογραφές υπάρχουν. Οι 34 ψήφοι υπάρχουν. Η προειδοποίηση για κινητοποιήσεις υπάρχει και είναι γραμμένη στο επίσημο πρακτικό.

Αυτό που μένει να φανεί είναι εάν υπάρχει και πολιτική βούληση να εφαρμοστεί στην πράξη.

Γιατί μετά τη νέα άφιξη μεταναστών στη Σάμο, η συζήτηση δεν αφορά πλέον το τι θα μπορούσε να γίνει. Αφορά το τι έγινε πραγματικά.

Και εάν απέναντι σε μια νέα μεταφορά δεν υπήρξε αντίδραση, τότε οι Σαμιώτες έχουν κάθε λόγο να αναρωτιούνται εάν το ομόφωνο «όχι» του Περιφερειακού Συμβουλίου ήταν μια πραγματική πολιτική δέσμευση ή άλλη μία απόφαση που έμεινε καταχωρισμένη στα πρακτικά.

Από την Κρήτη στη Σάμο και μετά στη Λέσβο

 Η «μεταναστευτική διαχείριση» με κόστος για όλους – τι απέγινε η απόφαση της Περιφέρειας;

Τελικά, για να καταλάβουμε πώς λειτουργεί η μεταναστευτική πολιτική στην Ελλάδα, μάλλον χρειάζεται μόνο ένας χάρτης και… λίγη υπομονή.

Από την Κρήτη στη Σάμο.

Από τη Σάμο στη Λέσβο.

Από τη Λέσβο στην ενδοχώρα.

Και από εκεί σε κάποια άλλη δομή.

Ένας διαρκής κύκλος μετακινήσεων ανθρώπων και, μαζί, μετακινήσεων δημόσιου χρήματος.

Γιατί αυτό είναι ένα από τα βασικά ζητήματα που συστηματικά μένει έξω από τη συζήτηση: πόσο κοστίζει τελικά αυτή η διαδικασία;

Αλλαγή στη 2η ξένη γλώσσα στο Δημοτικό Σχολείο Κοκκαρίου – Γερμανικά για Ε΄ και ΣΤ΄ τάξη

 Τροποποιείται η απόφαση για τη διδασκαλία της δεύτερης ξένης γλώσσας στο Δημοτικό Σχολείο Κοκκαρίου Σάμου για το σχολικό έτος 2026–2027.

Με απόφαση της Αναπληρώτριας Περιφερειακής Διευθύντριας Εκπαίδευσης Βορείου Αιγαίου, που εκδόθηκε στις 10 Σεπτεμβρίου 2026, τροποποιείται η προηγούμενη απόφαση σχετικά με τη διδασκαλία της 2ης ξένης γλώσσας στα Δημοτικά Σχολεία της Διεύθυνσης Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Σάμου.

Η τροποποίηση αφορά ειδικά τα τμήματα του Δημοτικού Σχολείου Κοκκαρίου και βασίζεται στα νεότερα στοιχεία που απέστειλε η Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Σάμου.

Σεισμός στη ΝΔ: Το ολέθριο λάθος Μητσοτάκη που χαρίζει 500.000 δεξιούς στον Σαμαρά – Έρχεται η απόλυτη κατάρρευση;

 Στρατηγικό λάθος του Μητσοτάκη το να ανοίξει μέτωπο με τον Σαμαρά

H απόφαση του Κυριάκου Μητσοτάκη να ανοίξει ευθεία πολιτική σύγκρουση με τον Αντώνη Σαμαρά μπορεί να αποδειχθεί ένα από τα μεγαλύτερα στρατηγικά λάθη της πρωθυπουργικής του διαδρομής.

Και αυτό όχι επειδή ο Σαμαράς είναι σήμερα αρχηγός ενός μεγάλου κοινοβουλευτικού κόμματος, αλλά ακριβώς επειδή δεν χρειάζεται να είναι για να προκαλέσει ζημιά στη Νέα Δημοκρατία.

Ο πρωθυπουργός θα έπρεπε να γνωρίζει καλύτερα τον χαρακτήρα του πρώην πρωθυπουργού.

Ο Αντώνης Σαμαράς δεν είναι πολιτικός που ξεχνά εύκολα, δεν εγκαταλείπει εύκολα μια μάχη και, όταν αισθανθεί ότι αμφισβητείται πολιτικά ή προσωπικά, μπορεί να γίνει σχεδόν εμμονικός με τη σύγκρουση.

Αυτό είναι γνωστό στην πολιτική πιάτσα.

Επομένως, το ερώτημα είναι γιατί το Μαξίμου επέλεξε να του προσφέρει ακριβώς αυτό που χρειαζόταν: έναν ανοιχτό πόλεμο και έναν κεντρικό αντίπαλο.

Ο Μητσοτάκης, αντί να τον αγνοήσει, επέλεξε την ειρωνεία.

Η αναφορά του ότι ο Σαμαράς έχει «τεχνογνωσία» στο πώς να κάνει κακό στη ΝΔ ήταν μια φράση που μπορεί να στόχευε στη συσπείρωση της κομματικής βάσης, αλλά ταυτόχρονα έκανε κάτι πολύ πιο σημαντικό: ανέβασε τον Σαμαρά στο επίπεδο του βασικού πολιτικού συνομιλητή του.

Στρατηγικά λάθη

Κ. Γκίνης: Είμαστε κοντά σε θερμό επεισόδιο - Η Τουρκία θα μεταφέρει την ένταση στο πεδίο

 

Ο Κωνσταντίνος Γκίνης, στρατηγός ε.α. / επίτιμος αρχηγός ΓΕΣ, μιλάει στην τηλεόραση της «Ν»

Φίλης–Μάζης–Γρίβας για Τουρκία: Τι Πρέπει να Προσέξει ΤΩΡΑ η Ελλάδα

 Φίλης, Μάζης και Γρίβας προσεγγίζουν τις εξελίξεις από τρεις διαφορετικές πλευρές: γαλλική στήριξη και αποτροπή, εσωτερικές πολιτικές επιδιώξεις του Ερντογάν και μακροπρόθεσμη τουρκική στρατηγική στο Αιγαίο.

Το μεγάλο ερώτημα είναι ένα: βρισκόμαστε μπροστά σε μια προσωρινή περίοδο έντασης ή σε μια βαθύτερη αλλαγή των ισορροπιών στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο;

Ποια από τις τρεις αναλύσεις θεωρείτε ότι αποτυπώνει καλύτερα την κατάσταση;

ΠΗΓΗ Ενημέρωση και Σκέψη

ΣΕ 5 ΛΕΠΤΑ ΙΣΟΠΕΔΩΣΕ ΤΟ ΜΙΣΟ ΥΠΟΥΡΓΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ Ο ΜΑΖΗΣ:"Αυτά που λένε, δεν στέκουν πουθενα!"

 ΠΗΓΗ Εθνική Ομάδα Μιμιδίων ΕΟΜ

Στο στόχαστρο το Καστελόριζο και η ελληνική κυριαρχία

 Στη σκιά της πολεμικής ρητορικής που οικοδομούν οι Τούρκοι καθημερινά με στοχοποίηση του Καστελόριζου. Ο εκπρόσωπος του κόμματος του Ερντογάν- Τσελίκ- χαρακτήρισε επιθετική την πολιτική της Ελλάδα λέγοντας πως δεν μπορεί να «περικυκλώσει» την Τουρκία μέσω Ισραήλ. 

ΠΗΓΗ OPEN

Μεγάλη δυσφορία στην Άγκυρα για την επίσκεψη Μητσοτάκη στο Καστελόριζο

 ΠΗΓΗ ΕΘΝΟΣ

Λ. Καλαρρύτης: Γιατί πάει ο πρωθυπουργός στο Καστελλόριζο

 

Ο Λάμπρος Καλαρρύτης, δημοσιογράφος, μιλάει στην τηλεόραση της «Ν»

Η Νάρθηξ απέναντι από τη Σάμο

 

Από την Ψιλή Άμμο φαίνεται σχεδόν σαν προέκταση της Σάμου. Νομικά όμως βρίσκεται στην τουρκική πλευρά του Αιγαίου. Η πρόσφατη κοινοβουλευτική ερώτηση του Κυριάκου Βελόπουλου επαναφέρει στο προσκήνιο την ιστορία της μικρής νησίδας Νάρθηξ – Bayrak Adası και τις καταγγελίες για νέες τουρκικές παρεμβάσεις πάνω σε αυτήν.

Η Νάρθηξ, γνωστή επίσης ως Άγιος Νικόλαος, Παναγία, Nárthix και στα τουρκικά Bayrak Adası, είναι μια μικρή νησίδα απέναντι από τη Σάμο, στην περιοχή του στενού της Μυκάλης. Διεθνείς γεωγραφικές βάσεις την καταγράφουν ως νησίδα της τουρκικής επικράτειας, στην επαρχία Αϊδινίου.

Η εικόνα είναι εντυπωσιακή: από την ελληνική ακτή, στην περιοχή της Ψιλής Άμμου, η απόσταση είναι μικρή και η νησίδα βρίσκεται μέσα σε ένα θαλάσσιο τοπίο που ιστορικά, γεωγραφικά και πολιτισμικά συνδέεται στενά με τη Σάμο.

Το ερώτημα, επομένως, είναι εύλογο: πώς βρέθηκε αυτή η μικρή νησίδα στην Τουρκία;

Η απάντηση βρίσκεται στη Λωζάννη – αλλά όχι ακριβώς όπως συχνά παρουσιάζεται

Η σημερινή κυριαρχία της Τουρκίας στη Νάρθηκα δεν αποτελεί πρόσφατη εξέλιξη ούτε αποτέλεσμα κάποιας σύγχρονης διεκδίκησης.

Το κρίσιμο νομικό κείμενο είναι η Συνθήκη Ειρήνης της Λωζάννης της 24ης Ιουλίου 1923.

Το άρθρο 12 της Συνθήκης επιβεβαίωσε την ελληνική κυριαρχία σε συγκεκριμένα νησιά της Ανατολικής Μεσογείου, μεταξύ των οποίων η Λήμνος, η Σαμοθράκη, η Μυτιλήνη, η Χίος, η Σάμος και η Ικαρία.

Όμως το ίδιο άρθρο περιέχει μια καθοριστική εξαίρεση:

Τα νησιά που βρίσκονται σε απόσταση μικρότερη των τριών μιλίων από τις ασιατικές ακτές παραμένουν υπό τουρκική κυριαρχία.

Η συγκεκριμένη διάταξη υπάρχει αυτούσια στο άρθρο 12 της Συνθήκης και επιβεβαιώνεται τόσο από το επίσημο κείμενο που δημοσιεύει το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών όσο και από τη συλλογή της Κοινωνίας των Εθνών.

Αυτό είναι το βασικό στοιχείο για την κατανόηση της Νάρθηκος.

Με απλά λόγια:

Η Συνθήκη δεν είπε ότι «όλα τα νησιά γύρω από τη Σάμο είναι ελληνικά».

Αντιθέτως, αναγνώρισε την ελληνική κυριαρχία στη Σάμο ως νησί, αλλά διατήρησε στην Τουρκία τις νησίδες που βρίσκονταν μέσα στη ζώνη των τριών ναυτικών μιλίων από τις μικρασιατικές ακτές, εκτός αν υπήρχε διαφορετική ειδική πρόβλεψη.

Η διάταξη αυτή εξηγεί το φαινομενικά παράδοξο της περιοχής: μια μικρή νησίδα που βρίσκεται τόσο κοντά στη Σάμο μπορεί να ανήκει νομικά στην Τουρκία επειδή η οριοθέτηση δεν βασίστηκε αποκλειστικά στην απόστασή της από τη Σάμο, αλλά και στη σχέση της με τη μικρασιατική ακτή.

Η Σάμος έγινε ελληνική, η Νάρθηξ όχι

Για να γίνει κατανοητό το ιστορικό πλαίσιο, χρειάζεται να γυρίσουμε λίγο νωρίτερα.

Η Σάμος είχε ιδιαίτερο καθεστώς κατά την οθωμανική περίοδο. Μετά τους Βαλκανικούς Πολέμους και τις σχετικές διεθνείς ρυθμίσεις του 1913, η ελληνική κυριαρχία στα σημαντικά νησιά του ανατολικού Αιγαίου αναγνωρίστηκε διεθνώς.

Η απόφαση της Διάσκεψης του Λονδίνου της 13ης Φεβρουαρίου 1914, την οποία επικυρώνει το άρθρο 12 της Λωζάννης, αφορούσε μεταξύ άλλων τη Σάμο.

Επομένως, η Λωζάννη του 1923 δεν δημιούργησε από το μηδέν την ελληνική κυριαρχία στη Σάμο. Επιβεβαίωσε το προγενέστερο διεθνές καθεστώς, με τις εξαιρέσεις που η ίδια η Συνθήκη προέβλεψε.

Και εδώ βρίσκεται η ουσία:

Η Νάρθηξ δεν «αποσπάστηκε» από τη Σάμο μετά το 1923. Η νομική της ένταξη στην τουρκική πλευρά συνδέεται με το καθεστώς των νησίδων που βρίσκονταν κοντά στις μικρασιατικές ακτές.

Άρα, η διατύπωση ότι «η Τουρκία πήρε τη Νάρθηκα από την Ελλάδα» χρειάζεται προσοχή. Το ιστορικά και νομικά ακριβέστερο είναι ότι η Συνθήκη της Λωζάννης επιβεβαίωσε την ελληνική κυριαρχία στα συγκεκριμένα μεγάλα νησιά, ενώ διατήρησε στην τουρκική κυριαρχία τα νησιά και νησίδες που εμπίπτουν στον κανόνα των τριών μιλίων.

Το παράδοξο της γεωγραφίας

Η Νάρθηξ είναι ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο η γεωγραφία και το διεθνές δίκαιο δεν συμπίπτουν πάντοτε με αυτό που αντιλαμβάνεται ο παρατηρητής.

Από τη Σάμο η εικόνα είναι εντελώς διαφορετική από έναν χάρτη.

Η νησίδα βρίσκεται απέναντι από τη σαμιακή ακτή και σε ένα από τα στενότερα σημεία της περιοχής. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι αποτελεί τμήμα της ελληνικής επικράτειας.

Η ίδια η γεωγραφική καταγραφή της νησίδας χρησιμοποιεί σήμερα πολλές ονομασίες: Narthex, Nárthix, Ágios Nikolaos, Panagia, Bayrak Adası, Boğaz Adası και Abanoz Adası, ενώ την εντάσσει διοικητικά στην Τουρκία.

Γιατί έχει σημασία σήμερα;

Η υπόθεση θα μπορούσε να παραμείνει μια ιστορική και γεωγραφική λεπτομέρεια εάν δεν είχε προκύψει ένα νέο στοιχείο.

Στις 10 Σεπτεμβρίου 2026, ο πρόεδρος της Ελληνικής Λύσης και βουλευτής Κυριάκος Βελόπουλος κατέθεσε στη Βουλή την ερώτηση με αριθμό πρωτοκόλλου 950/8213, σε συνδυασμό με Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων.

Το επίσημο θέμα της ερώτησης είναι:

«Ανάγκη ενημέρωσης για τις καταγγελλόμενες παρεμβάσεις της Τουρκίας στη νησίδα Νάρθηξ (Bayrak Adasi), έναντι της Σάμου, και τις πιθανές επιπτώσεις στην εθνική ασφάλεια».

Η ερώτηση απευθύνεται στους υπουργούς Εθνικής Άμυνας Νίκο Δένδια και Εξωτερικών Γιώργο Γεραπετρίτη.

Πρόκειται επομένως για επίσημη κοινοβουλευτική διαδικασία και όχι απλώς για δημοσιογραφικό ή πολιτικό σχόλιο.

Τι καταγγέλλεται

Σύμφωνα με δημοσιεύματα που αναφέρονται στην ερώτηση, ο κ. Βελόπουλος επικαλείται δημοσιογραφική έρευνα και πρόσφατες δορυφορικές και φωτογραφικές απεικονίσεις.

Οι καταγγελλόμενες μεταβολές στη Νάρθηκα φέρονται να περιλαμβάνουν:

διάνοιξη ή επέκταση οδικού δικτύου,

νέες τεχνικές κατασκευές,

εγκατάσταση δεξαμενών,

τοποθέτηση ιστών ή κεραιών,

γενικότερη ενίσχυση υποδομών στη νησίδα.

Εδώ όμως απαιτείται μια κρίσιμη δημοσιογραφική διάκριση:

Οι παραπάνω αναφορές αποτελούν καταγγελίες και αντικείμενο κοινοβουλευτικού ελέγχου. Δεν πρέπει να παρουσιάζονται ως επιβεβαιωμένα γεγονότα μέχρι να υπάρξει επίσημη απάντηση των αρμόδιων ελληνικών αρχών ή ανεξάρτητη τεκμηρίωση που να επιβεβαιώνει τις συγκεκριμένες παρεμβάσεις.

Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό σε ένα ζήτημα που αφορά ελληνοτουρκικές σχέσεις και εθνική ασφάλεια.

Τι ακριβώς ζητά να πληροφορηθεί η Βουλή;

Η ερώτηση του κ. Βελόπουλου δεν αφορά μόνο το τι υπάρχει σήμερα στη νησίδα.

Το βασικό πολιτικό και στρατηγικό ερώτημα είναι εάν οι καταγγελλόμενες αλλαγές αποτελούν απλές τεχνικές ή οικονομικές παρεμβάσεις ή εάν εντάσσονται σε μια ευρύτερη προσπάθεια ενίσχυσης της τουρκικής παρουσίας σε ένα εξαιρετικά ευαίσθητο σημείο απέναντι από τη Σάμο.

Η σημασία του ζητήματος αυξάνεται λόγω της γεωγραφικής θέσης της Νάρθηκος.

Η νησίδα βρίσκεται σε ένα στενό θαλάσσιο περιβάλλον ανάμεσα στη Σάμο και τα μικρασιατικά παράλια, όπου η απόσταση μεταξύ των δύο χωρών είναι εξαιρετικά μικρή.

Αυτό δεν σημαίνει αυτομάτως ότι κάθε κατασκευή συνιστά στρατιωτική δραστηριότητα.

Σημαίνει όμως ότι οποιαδήποτε αλλαγή υποδομών σε ένα τόσο ευαίσθητο σημείο μπορεί να έχει αυξημένο γεωπολιτικό ενδιαφέρον και να χρήζει ελέγχου.

Το διεθνές δίκαιο και το «γκρίζο» Αιγαίο

Η υπόθεση της Νάρθηκος πρέπει επίσης να διαχωριστεί από τη γνωστή τουρκική θεωρία περί «γκρίζων ζωνών».

Το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών υποστηρίζει ότι το διεθνές νομικό πλαίσιο που καθορίζει την κυριαρχία στα νησιά του Αιγαίου είναι σαφές και βασίζεται κυρίως στη Συνθήκη της Λωζάννης του 1923 και στη Συνθήκη των Παρισίων του 1947. Το ίδιο υπουργείο αναφέρει ότι η τουρκική θεωρία περί «γκρίζων ζωνών» αναπτύχθηκε από τη δεκαετία του 1990 και αμφισβητεί ελληνική κυριαρχία σε σειρά νησιών, νησίδων και βραχονησίδων.

Η περίπτωση της Νάρθηκος όμως είναι διαφορετική ως προς ένα κρίσιμο σημείο:

Δεν πρόκειται για νησίδα που η Ελλάδα θεωρεί ελληνική και η Τουρκία αμφισβητεί. Η διαθέσιμη διεθνής γεωγραφική καταγραφή την τοποθετεί στην Τουρκία και το άρθρο 12 της Λωζάννης παρέχει το βασικό νομικό πλαίσιο για την κατανόηση του γιατί.

Αυτό ακριβώς κάνει την υπόθεση ακόμη πιο ενδιαφέρουσα.

Τι μένει να απαντηθεί

Η κοινοβουλευτική ερώτηση της 10ης Σεπτεμβρίου 2026 φέρνει πλέον την ελληνική κυβέρνηση μπροστά σε συγκεκριμένα ερωτήματα:

Έχουν πράγματι πραγματοποιηθεί οι καταγγελλόμενες παρεμβάσεις στη Νάρθηκα;

Πότε πραγματοποιήθηκαν;

Ποια ακριβώς έργα έγιναν;

Πρόκειται για πολιτικές, τουριστικές, ενεργειακές, τηλεπικοινωνιακές ή στρατιωτικού χαρακτήρα υποδομές;

Έχει καταγραφεί από τις ελληνικές υπηρεσίες οποιαδήποτε αλλαγή στη χρήση της νησίδας;

Υπάρχει ελληνική αξιολόγηση των συγκεκριμένων δορυφορικών εικόνων;

Και, κυρίως:

Υπάρχει κάποια μεταβολή που να δημιουργεί νέα δεδομένα ασφαλείας για τη Σάμο και το ανατολικό Αιγαίο;

Η απάντηση σε αυτά τα ερωτήματα είναι πλέον ευθύνη των αρμόδιων υπουργείων.

Το ιστορικό συμπέρασμα

Η ιστορία της Νάρθηκος αποδεικνύει πόσο λεπτές είναι οι γραμμές που χωρίζουν την Ελλάδα και την Τουρκία στο ανατολικό Αιγαίο.

Η Σάμος είναι ελληνική. Η Νάρθηξ, λίγα μόλις ναυτικά μίλια –και σε ορισμένα σημεία ακόμη λιγότερο– από τη σαμιακή ακτή, είναι τουρκική.

Δεν πρόκειται για αποτέλεσμα μιας πρόσφατης αλλαγής συνόρων.

Το βασικό νομικό θεμέλιο βρίσκεται στη Συνθήκη της Λωζάννης του 1923, και ειδικότερα στο άρθρο 12, το οποίο αφενός επιβεβαίωσε την ελληνική κυριαρχία στη Σάμο και αφετέρου προέβλεψε ότι οι νησίδες σε απόσταση μικρότερη των τριών μιλίων από τις ασιατικές ακτές παραμένουν υπό τουρκική κυριαρχία.

Επομένως, το πραγματικά νέο στοιχείο σήμερα δεν είναι ότι η Νάρθηξ είναι τουρκική.

Αυτό είναι γνωστό εδώ και έναν αιώνα.

Το νέο ερώτημα είναι εάν έχουν αλλάξει τα δεδομένα πάνω στη νησίδα και, εφόσον έχουν αλλάξει, τι ακριβώς σημαίνουν αυτές οι αλλαγές για την ασφάλεια και τη στρατηγική ισορροπία απέναντι από τη Σάμο.

Η ερώτηση του Κυριάκου Βελόπουλου έχει πλέον μεταφέρει αυτό το ερώτημα από το επίπεδο των δημοσιευμάτων στο επίσημο επίπεδο του κοινοβουλευτικού ελέγχου. Η Βουλή καταγράφει την ερώτηση με ημερομηνία 10 Σεπτεμβρίου 2026 και αναμένει τις απαντήσεις των υπουργείων Εθνικής Άμυνας και Εξωτερικών.

Η ουσία σε μία φράση

Η Νάρθηξ δεν «έγινε τουρκική» πρόσφατα· το καθεστώς της ανάγεται στο διεθνές πλαίσιο που διαμορφώθηκε μετά τους Βαλκανικούς Πολέμους και επιβεβαιώθηκε στη Λωζάννη. Το σημερινό ζήτημα είναι εάν η Τουρκία μεταβάλλει ουσιαστικά τον χαρακτήρα και τις υποδομές της νησίδας – και αυτό είναι που καλείται τώρα να διευκρινίσει επίσημα η ελληνική κυβέρνηση.