Με ομόφωνη απόφαση (21/2026), η Επιτροπή Χωροταξίας και Περιβάλλοντος της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου γνωμοδότησε αρνητικά επί του νέου Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) και της Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ), κατά τη συνεδρίασή της στις 29 Ιουνίου 2026.
Η αρνητική γνωμοδότηση στηρίχθηκε στην αναλυτική εισήγηση της Διεύθυνσης Περιβάλλοντος και Χωρικού Σχεδιασμού της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου, η οποία εντοπίζει σοβαρές αδυναμίες και ελλείψεις στο προτεινόμενο σχέδιο.
Συγκεκριμένα, επισημαίνεται ότι η ΣΜΠΕ:
δεν αξιολογεί επαρκώς τις σωρευτικές επιπτώσεις των έργων ΑΠΕ στις περιοχές Natura 2000,
δεν λαμβάνει υπόψη τους ειδικούς στόχους διατήρησης των προστατευόμενων περιοχών,
δεν έχει εκπονηθεί με θεσμοθετημένα σχέδια διαχείρισης των περιοχών Natura,
δεν εξετάζει ουσιαστικά τη φέρουσα ικανότητα των οικοσυστημάτων, αλλά βασίζεται σε διοικητικά όρια,
δεν ενσωματώνει την έννοια του τοπίου και της κλίμακας των έργων στη διαδικασία χωροθέτησης,
δεν αντιμετωπίζει επαρκώς ζητήματα αποκατάστασης μετά το τέλος ζωής των εγκαταστάσεων,
δεν προβλέπει ικανοποιητικούς περιορισμούς για τις εγκαταστάσεις αποθήκευσης ενέργειας,
διατηρεί μεταβατικές διατάξεις που επιτρέπουν τη συνέχιση αδειοδοτήσεων και έργων με το προηγούμενο θεσμικό καθεστώς, γεγονός που αποδυναμώνει ουσιαστικά τον σκοπό του νέου χωροταξικού σχεδιασμού.
Η υπηρεσία της Περιφέρειας καταλήγει ότι, με τα σημερινά δεδομένα, το σχέδιο δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό και εισηγείται αρνητική γνωμοδότηση, ζητώντας ουσιαστική αναθεώρηση και επανυποβολή της μελέτης.
Η θέση του Προέδρου της Επιτροπής
Ο Πρόεδρος της Επιτροπής και Αντιπεριφερειάρχης Παντελής Μπουρνιάς δήλωσε ότι η αρνητική ψήφος αποτελεί συνέχεια των πάγιων αποφάσεων της Επιτροπής απέναντι σε έργα υπερβολικής κλίμακας που αλλοιώνουν τον χαρακτήρα των νησιών και υπερβαίνουν τη φέρουσα ικανότητα των ευαίσθητων νησιωτικών οικοσυστημάτων.
Όπως τόνισε, η ενεργειακή μετάβαση είναι αναγκαία, όμως πρέπει να υλοποιείται με χωροταξικό σχεδιασμό που προστατεύει τη βιοποικιλότητα, το τοπίο και την πολιτιστική κληρονομιά, εξασφαλίζοντας παράλληλα την κοινωνική αποδοχή των έργων.
Επισήμανε ακόμη ότι η υπό διαβούλευση ΣΜΠΕ εξακολουθεί να παρουσιάζει ουσιώδεις ελλείψεις ως προς την αξιολόγηση των σωρευτικών επιπτώσεων, τη φέρουσα ικανότητα των οικοσυστημάτων, την προστασία του τοπίου και τις μεταβατικές διατάξεις που επιτρέπουν την εφαρμογή του προηγούμενου καθεστώτος αδειοδότησης.
Η θέση της Λαϊκής Συσπείρωσης
Η επικεφαλής της Λαϊκής Συσπείρωσης Βορείου Αιγαίου, Αγλαΐα Κυρίτση, κατέθεσε ξεχωριστό υπόμνημα, με το οποίο ζήτησε την άμεση απόσυρση του νέου χωροταξικού σχεδιασμού.
Η Λαϊκή Συσπείρωση υποστήριξε ότι ο σχεδιασμός εντάσσεται στη στρατηγική μετατροπής της χώρας σε «ενεργειακό κόμβο» προς όφελος των μεγάλων ενεργειακών ομίλων, ενώ οι πολίτες συνεχίζουν να επιβαρύνονται με υψηλό ενεργειακό κόστος και ενεργειακή φτώχεια.
Παράλληλα υποστήριξε ότι οι πρόσφατες νομοθετικές παρεμβάσεις για την επιτάχυνση των επενδύσεων στις ΑΠΕ, οι οποίες – σύμφωνα με το υπόμνημα – ψηφίστηκαν από τη Νέα Δημοκρατία, το ΠΑΣΟΚ και τον ΣΥΡΙΖΑ, διευκολύνουν την ταχύτερη αδειοδότηση έργων, ενώ μόνο το ΚΚΕ καταψήφισε τη σχετική νομοθεσία.
Η παράταξη επανέλαβε τη διαχρονική θέση του ΚΚΕ ότι «η Ενέργεια είναι κοινωνικό αγαθό και όχι εμπόρευμα», ζητώντας ενεργειακό σχεδιασμό με κοινωνικό έλεγχο, προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, των περιοχών Natura, των γεωπάρκων, των μεταναστευτικών διαδρόμων των πουλιών, της πολιτιστικής κληρονομιάς και της νησιωτικότητας.
Ομόφωνη απόφαση
Παρά τις διαφορετικές πολιτικές προσεγγίσεις και το διαφορετικό σκεπτικό που ανέπτυξαν οι παρατάξεις, όλα τα μέλη της Επιτροπής κατέληξαν στην ίδια κατάληξη: την ομόφωνη αρνητική γνωμοδότηση επί του νέου Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και της Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων.
Η απόφαση αποτυπώνει την κοινή θέση ότι ο σχεδιασμός για την ανάπτυξη των ΑΠΕ οφείλει να στηρίζεται σε ολοκληρωμένη επιστημονική τεκμηρίωση, να σέβεται τη φέρουσα ικανότητα των οικοσυστημάτων, να προστατεύει το ιδιαίτερο φυσικό και πολιτιστικό τοπίο των νησιών και να διασφαλίζει τη συμμετοχή και την αποδοχή των τοπικών κοινωνιών.
