Η Τακτική Γενική Συνέλευση της ΕΞΡ ανέδειξε τις ανησυχίες του ξενοδοχειακού κόσμου για τις προωθούμενες ρυθμίσεις, με σαφή απαίτηση για ουσιαστικό διάλογο
Με κεντρικό ζητούμενο την προστασία του παραγωγικού μοντέλου του ροδιακού τουρισμού και την κριτική απέναντι στις προωθούμενες ρυθμίσεις του νέου Ειδικού Χωροταξικού πραγματοποιήθηκε χθες το βράδυ, στο ξενοδοχείο Ακάντια, η Τακτική Γενική Συνέλευση της Ένωσης Ξενοδόχων Ρόδου. Μια συνέλευση που λειτούργησε ως βήμα για την κατάθεση θέσεων με σαφές πολιτικό και θεσμικό βάρος, σε μια στιγμή που ο κλάδος βλέπει να ανοίγει ένα μέτωπο το οποίο, όπως υποστηρίχθηκε, ενδέχεται να μεταβάλει ριζικά τα δεδομένα δεκαετιών. Η αίθουσα γέμισε από βουλευτές, αυτοδιοικητικούς, εκπροσώπους θεσμικών φορέων και επιχειρηματίες της φιλοξενίας, λίγες ημέρες πριν παρουσιαστεί δημοσίως το νέο χωροταξικό πλαίσιο.
Το who is who της συνέλευσης
Στη γενική συνέλευση παρευρέθηκαν οι βουλευτές Δωδεκανήσου, ο τέως υφυπουργός κ. Μάνος Κόνσολας, ο τέως υφυπουργός κ. Γιάννης Παππάς, ο τέως υφυπουργός κ. Γιώργος Νικητιάδης και η κ. Μίκα Ιατρίδη. Παρών ο περιφερειάρχης Νοτίου Αιγαίου κ. Γιώργος Χατζημάρκος και ο δήμαρχος Ρόδου κ. Αλέξανδρος Κολιάδης, ενώ από την πλευρά των κορυφαίων θεσμικών εκπροσώπων του τουρισμού συμμετείχαν ο πρόεδρος της ΠΟΞ και αντιπρόεδρος του ΣΕΤΕ κ. Γιάννης Χατζής και ο επίτιμος πρόεδρος της ΕΞΡ κ. Βασίλειος Μηναϊδης.
Από τον αυτοδιοικητικό και επιμελητηριακό χώρο παρόντες ήταν ο πρόεδρος της Επιτροπής Τουριστικής Ανάπτυξης της ΚΕΔΕ κ. Αντώνης Καμπουράκης, ο αναπληρωτής γραμματέας Τουρισμού του ΠΑΣΟΚ κ. Παναγιώτης Κουνάκης, ο αντιπεριφερειάρχης και Πρόεδρος της Ένωσης Τουριστικών Γραφείων Ρόδου κ. Χρήστος Μιχαλάκης, ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Δωδεκανήσου κ. Γιάννης Πάππου, ο πρόεδρος του Οικονομικού Επιμελητηρίου Δωδεκανήσου κ. Κωστής Ζωγραφίδης, ο γενικός γραμματέας του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος κ. Αντώνης Γιαννικουρής, ο πρόεδρος του Συλλόγου Διευθυντών Ξενοδοχείων Δωδεκανήσου κ. Γιώργος Ματσίγκος, ο πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου Ρόδου κ. Κωνσταντίνος Σπανός, ο αντιδήμαρχος Λινδίων και πρόεδρος της ΠΡΟΤΟΥΡ κ. Γεώργιος Τόππος, καθώς και ο πρόεδρος του Κολοσσού 2047 κ. Βάιος Καλοπήτας.
Παπαβασιλείου: Δίκαιη αντιμετώπιση και ουσιαστικός διάλογος
Τον τόνο της βραδιάς έδωσε με την εισαγωγική του τοποθέτηση ο πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Ρόδου κ. Γιάννης Παπαβασιλείου, ο οποίος εστίασε στους βασικούς άξονες δράσης της ΕΞΡ και στο ίδιο το παραγωγικό μοντέλο του νησιού. Σημείωσε ότι ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία της φετινής χρονιάς υπήρξε η υπογραφή της νέας Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας με το Σωματείο Επισιτισμού και Υπαλλήλων Τουριστικών Επαγγελμάτων, χαρακτηρίζοντάς τη συμφωνία υποδειγματική και καρπό διαλόγου, υπογραμμίζοντας ότι η εργασία στον τουρισμό δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται μόνο ως κόστος, καθώς οι εργαζόμενοι αποτελούν την ψυχή της φιλοξενίας. Στο πλαίσιο αυτό, η Ένωση συνεχίζει να συνεργάζεται με τους κοινωνικούς εταίρους για την ορθή εφαρμογή της σύμβασης, για λύσεις στα ζητήματα της εποχικότητας και για νομοθετικές ρυθμίσεις που απαντούν στις σύγχρονες ανάγκες του κλάδου. Στη συνέχεια αναφέρθηκε στη συνεργασία της ΕΞΡ με εξειδικευμένο γραφείο για τη μελέτη προστασίας από τη διάβρωση των ακτών, σε έκταση δώδεκα χιλιομέτρων, ένα έργο που θα δρομολογήσει στα επόμενα στάδια ωρίμανσης η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, όταν χάνονται κάθε χρόνο πολλά μέτρα ακτογραμμής δεν μπορεί να γίνεται λόγος για βιωσιμότητα και για το ποιο φυσικό κεφάλαιο θα παραδοθεί στις επόμενες γενιές. Ξεχωριστή αναφορά έκανε στη συνεργασία με την Περιφέρεια για την πιστοποίηση της Ρόδου ως πρότυπου πράσινου προορισμού, σημειώνοντας πως ο σύγχρονος ταξιδιώτης αναζητά προορισμούς με περιβαλλοντική υπευθυνότητα, ανθεκτικότητα και αυθεντικότητα.
Με αιχμηρό τόνο επεσήμανε ότι ο τουρισμός, παρά τον βαρύνοντα ρόλο του στην εθνική οικονομία, αντιμετωπίζεται κατά καιρούς με εύκολες γενικεύσεις και στοχοποιήσεις, παραγνωρίζοντας ότι πρόκειται για επιχειρήσεις που στηρίζουν ολόκληρες τοπικές οικονομίες σε ένα διαρκώς πιο ανταγωνιστικό διεθνές περιβάλλον. Όπως ανέφερε, ο κλάδος δεν ζητά προνόμια αλλά δίκαιη αντιμετώπιση και ουσιαστικό διάλογο. Έκλεισε υπογραμμίζοντας ότι η Ρόδος έχει όλες τις δυνατότητες να συνεχίσει να πρωταγωνιστεί, αρκεί να μη θεωρηθεί τίποτα δεδομένο, καθώς απαιτείται σχέδιο, συνεργασία και ενότητα.
Πυρά για το χωροταξικό από τον πρόεδρο της ΠΟΞ
Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε η τοποθέτηση του προέδρου της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων και αντιπροέδρου του ΣΕΤΕ κ. Γιάννη Χατζή, λίγες μόλις ημέρες πριν παρουσιαστεί δημόσια το νέο Ειδικό Χωροταξικό για τον Τουρισμό.
Ο κ. Χατζής υπογράμμισε ότι κάθε συζήτηση για το θεσμικό και χωροταξικό μέλλον του κλάδου απαιτεί σοβαρότητα, τεκμηρίωση και πλήρη κατανόηση της πραγματικής λειτουργίας του. Στάθηκε στο γεγονός ότι, ενώ ο κλάδος βρίσκεται ήδη στα μέσα Μαΐου με τη σεζόν σε πλήρη εξέλιξη, κρίσιμες διαδικασίες όπως αυτή της παραχώρησης της απλής χρήσης του αιγιαλού παραμένουν ανολοκλήρωτες, με αποτέλεσμα οι επιχειρήσεις να λειτουργούν είτε με υποβάθμιση του προϊόντος είτε υπό τον φόβο σοβαρών διοικητικών κυρώσεων εξαιτίας καθυστερήσεων του κρατικού μηχανισμού. Διερωτήθηκε με ποια διοικητική επάρκεια μπορεί ένα κράτος που αδυνατεί να ολοκληρώσει μια προβλέψιμη εποχική διαδικασία να σχεδιάσει τον μακροπρόθεσμο χωροταξικό μετασχηματισμό του τουρισμού.
Αναφερόμενος στον ροδιακό τουρισμό, τον χαρακτήρισε αποκεντρωμένο παραγωγικό μοντέλο μεγαλύτερων εκμεταλλεύσεων, που επέτρεψε τη δημιουργία εκατοντάδων βιώσιμων επιχειρήσεων με μακροχρόνια παρουσία. Όπως είπε, το γεγονός ότι ξενοδοχειακές μονάδες παραμένουν ενεργές και ανταγωνιστικές για 60 χρόνια δεν συνιστά στρέβλωση αλλά ένδειξη ανθεκτικότητας ενός μοντέλου που παράγει πλούτο και προσφέρει τις υψηλότερες κλαδικές αμοιβές στην Ελλάδα. Στάθηκε στο γεγονός ότι μια μελέτη κόστους μερικών δεκάδων χιλιάδων ευρώ επιχειρεί να αναδιαμορφώσει ένα παραγωγικό οικοσύστημα που συνεισφέρει εθνικά πάνω από 12 δισ. ευρώ σε καθαρά ξενοδοχειακά έσοδα και στηρίζει αλυσίδα αξίας 23 δισ. ευρώ, χωρίς ουσιαστική διαβούλευση με τους ανθρώπους του κλάδου.
Υπογράμμισε ότι τα νησιά δεν είναι ομοιογενείς γεωγραφικές ενότητες, καθώς η Ρόδος, η Κέρκυρα και η Κως δεν είναι Σίφνος, Κύθνος και Σέριφος, και ότι κάθε προσπάθεια οριζόντιων περιορισμών εγκυμονεί κινδύνους λανθασμένης κατανομής επενδύσεων. Έθεσε ευθέως το ερώτημα κατά πόσο ο κατακερματισμός της ανάπτυξης σε μικρότερες μονάδες των 100 κλινών, όπως φέρεται να προβλέπει το επερχόμενο πλαίσιο, είναι περιβαλλοντικά ή λειτουργικά προτιμότερος από την ανάπτυξη λιγότερων, οργανωμένων μονάδων μεγαλύτερης δυναμικότητας. Όπως υποστήριξε, ένα τέτοιο μοντέλο συνεπάγεται πολλαπλασιασμό υποδομών, αυξημένες ανάγκες ύδρευσης, αποχέτευσης, ενέργειας και διαχείρισης αποβλήτων, καθώς και μεγαλύτερο περιβαλλοντικό αποτύπωμα συνολικά.
Επικαλέστηκε πρόσφατη έρευνα της Deloitte σε συνεργασία με την ΠΟΞ, στην οποία συμμετείχαν 250 ξενοδόχοι, με το 92% να δηλώνει μέτρια ή καθόλου ικανοποιημένο από τη συνεργασία του κλάδου με την Πολιτεία, σημειώνοντας ότι το νέο χωροταξικό αναμένεται να παρουσιαστεί τη Δευτέρα σε δημοσιογράφους, ενώ ο κλάδος ενημερώνεται ακόμη μέσα από δημοσιεύματα. Έκλεισε ζητώντας, έστω και καθυστερημένα, να αποσταλεί στην Ομοσπονδία το σχέδιο του χωροταξικού, ώστε να κατατεθούν παρατηρήσεις που θα λαμβάνουν υπόψη τα πραγματικά δεδομένα του κλάδου, την ιστορικότητα του κάθε τουριστικού μοντέλου και τις ανάγκες των νησιωτικών προορισμών.
Η ευθεία απάντηση Χατζημάρκου
Με ιδιαίτερα αιχμηρό λόγο τοποθετήθηκε ο περιφερειάρχης Νοτίου Αιγαίου κ. Γιώργος Χατζημάρκος, ο οποίος μίλησε χωρίς περιστροφές για όσα, όπως είπε, υφίσταται ο τουρισμός από μια μερίδα της δημόσιας συζήτησης. Επικαλούμενος στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, ανέφερε ότι η Ρόδος βρίσκεται 35% πάνω από τον μέσο όρο της Ελλάδας και 20% πάνω από τον επόμενο προορισμό σε όλα τα ποιοτικά μεγέθη που αφορούν τον τουρισμό, με σημαντική αύξηση του οικονομικού αποτυπώματος ακόμη και χωρίς αντίστοιχη άνοδο αφίξεων.
Επιτέθηκε ευθέως σε όσους, όπως υποστήριξε, εισήγαγαν αόριστα τη συζήτηση για τη φέρουσα ικανότητα τα τελευταία χρόνια χωρίς υπόβαθρο, σημειώνοντας ότι η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου επένδυσε χρόνο, χρήματα και ενέργεια ώστε η φέρουσα ικανότητα να αποτυπωθεί επιστημονικά και να λειτουργήσει ως διοικητικό εργαλείο, όπως διεθνώς συμβαίνει, για να σχεδιάζονται πολιτικές με βάση πραγματικά δεδομένα. Έκανε εκτεταμένη αναφορά στο στεγαστικό ζήτημα, εξηγώντας ότι το Περιφερειακό Συμβούλιο πρότεινε στην ενδοχώρα κάθε νησιού τη θεσμοθέτηση ζώνης κοινωνικής κατοικίας με ειδικούς, δεσμευτικούς όρους, μακριά από εμπορικές ζώνες υψηλής αξίας. Όπως είπε, η πρόταση δεν προχώρησε, παρότι το πρόβλημα δεν είναι έλλειψη στέγης αλλά έλλειψη προσιτής στέγης.
Παρουσίασε συγκριτικά στοιχεία πυκνότητας με τα νησιά της Ισπανίας, σημειώνοντας ότι η Μαγιόρκα έχει 255 κατοίκους ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο, η Τενερίφη 460 και η Λα Πάλμα 165, ενώ η Μύκονος 120 κατοίκους, με τη Ρόδο σε ακόμη χαμηλότερα επίπεδα. Όπως είπε, η αναλογία επισκεπτών ανά κάτοικο σε νησιά όπως η Μύκονος και η Σαντορίνη φτάνει τους 100 και 120, ενώ η Ρόδος βρίσκεται περίπου στους 25, με τη Μαγιόρκα στους 12 και την Τενερίφη στους 6. Ωστόσο, στα δύο ισπανικά νησιά λειτουργούν 978.000 και 980.000 κλίνες αντίστοιχα, όταν η Ρόδος δεν φτάνει τις 670.000, και παρά ταύτα δέχεται κατηγορίες ως καταστροφέας του φυσικού της περιβάλλοντος.
Με ιδιαίτερα φορτισμένο τόνο αναφέρθηκε σε συγκεκριμένα έργα υποδομών που, όπως υποστήριξε, μπλοκάρονται. Έφερε ως παράδειγμα το λιμάνι του Αγαθονησίου, νησί με 140 κατοίκους, για το οποίο μετά από δυόμισι χρόνια εκδόθηκαν περιβαλλοντικοί όροι 45 σελίδων, με αποτέλεσμα η Περιφέρεια να ανακοινώσει επίσημα ότι το έργο δεν θα υλοποιηθεί. Παρόμοια εικόνα περιέγραψε για το λιμάνι της Σίφνου, που χαρακτηρίστηκε μεγάλο και μη συμβατό με τον χαρακτήρα του νησιού, παρά το γεγονός ότι, όπως υποστήριξε, το νησί δέχεται 36 πλοία τους θερινούς μήνες.
Ο κ. Χατζημάρκος έκανε ιδιαίτερη αναφορά στο πρωτόκολλο βιωσιμότητας του ροδιακού τουρισμού, σημειώνοντας πως πρόκειται για το πρώτο και μοναδικό στον κόσμο, που χτίζει πρότυπα και οδηγούς εφαρμογής, και ότι κανένας δεν μπορεί να μάθει στη Ρόδο μαθήματα βιωσιμότητας. Όσον αφορά το νέο χωροταξικό, ξεκαθάρισε ότι ελπίζει να διαψευστεί έως τη Δευτέρα για το περιεχόμενό του και ζήτησε επιστημονική τεκμηρίωση για την επίκληση του ορίου των 100 κλινών, αντιπαραβάλλοντας ένα ξενοδοχείο 300 κλινών με ολοκληρωμένα συστήματα περιβαλλοντικής διαχείρισης σε νερό, απορρίμματα, κουζίνα και ενέργεια με ένα μικρότερο που λειτουργεί χωρίς αντίστοιχα πρότυπα.
Κολιάδης: «Αποφασίζουν για τη Ρόδο χωρίς τη Ρόδο»
Ο δήμαρχος Ρόδου Αλέξανδρος Κολιάδης ανέβασε τους τόνους απέναντι στις κεντρικές αποφάσεις που αφορούν το νησί, χαρακτηρίζοντας «αδιανόητο» αυτό που συμβαίνει τόσο με το νέο χωροταξικό πλαίσιο για τον τουρισμό όσο και με τη στάση της ΕΤΑΔ ΑΕ στο ζήτημα των παραλιών. Μιλώντας με έντονο τόνο, ο κ. Κολιάδης επεσήμανε ότι η Ρόδος υφίσταται μια μεγάλη αδικία, με αποφάσεις που αγγίζουν το μέλλον του νησιού για τα επόμενα 30 με 40 χρόνια να λαμβάνονται σε κεντρικό επίπεδο, χωρίς καμία ουσιαστική διαβούλευση με την τοπική αυτοδιοίκηση και τους ανθρώπους της αγοράς. «Σχεδιάζουν χωρίς να ρωτήσουν εμάς και ιδιαίτερα όλους εσάς, τους ανθρώπους της αγοράς», ήταν η χαρακτηριστική διατύπωσή του.
Στο επίκεντρο της κριτικής του βρέθηκε η ΕΤΑΔ ΑΕ, την οποία ο δήμαρχος χαρακτήρισε «κράτος εν κράτει», επισημαίνοντας ότι η εταιρεία επιχειρεί να επιβάλει τιμή 200 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο για τη χρήση των παραλιών, χωρίς κανένα περιθώριο διαπραγμάτευσης. Ο δήμος αρνείται κατηγορηματικά να υπογράψει την προγραμματική σύμβαση για τη διαχείριση και εκμετάλλευση των παραλιών υπό αυτούς τους όρους, με τον κ. Κολιάδη να δηλώνει ότι η συγκεκριμένη λογική δεν γίνεται αποδεκτή. Στην ήδη περίπλοκη κατάσταση προστέθηκε και η εμπλοκή της Αρχαιολογίας, γεγονός που οδηγεί τον δήμαρχο να εκφράζει ανοιχτά αβεβαιότητα για το τι θα συμβεί κατά την ερχόμενη θερινή περίοδο.
Απέναντι σε αυτό το αδιέξοδο, ο κ. Κολιάδης ανέφερε ότι ο δήμος συζητά ήδη με νομικούς συμβούλους και εξετάζει το ενδεχόμενο να προχωρήσει στην τοποθέτηση ομπρελών και ξαπλωστρών στις παραλίες χωρίς είσπραξη χρημάτων, μέχρι να δοθεί οριστική λύση. Η πίεση των τουριστικών πρακτόρων για την παροχή υπηρεσιών στους επισκέπτες εντείνει την ανάγκη για άμεσες απαντήσεις. Ο δήμαρχος απευθύνθηκε στους βουλευτές και υπουργούς ζητώντας να αποσαφηνιστεί το νέο νομοθετικό πλαίσιο και να εξηγηθεί ο λόγος για τον οποίο η ΕΤΑΔ εξαιρείται από αυτό. Κάλεσε παράλληλα σε σχηματισμό ενιαίου μετώπου στη Ρόδο, ώστε να μην συνεχιστεί η πρακτική αποφάσεων που λαμβάνονται για το νησί ερήμην των ίδιων των Ροδίων, σημειώνοντας χαρακτηριστικά ότι όσοι αποφασίζουν «πιθανότατα δεν έχουν έρθει καν στη Ρόδο».
Το επόμενο διάστημα ως σημείο τομής
Η συνέλευση ολοκληρώθηκε με τη σαφή αίσθηση ότι ο ξενοδοχειακός κλάδος της Ρόδου, μαζί με την αυτοδιοίκηση και τους θεσμικούς φορείς του νησιού, στέκεται απέναντι σε ένα νέο τοπίο που διαμορφώνεται κεντρικά, χωρίς, όπως φέρεται να διατείνονται οι παριστάμενοι, την απαιτούμενη διαβούλευση. Η αναμονή για το νέο Ειδικό Χωροταξικό λειτουργεί πλέον ως αντίστροφη μέτρηση, με τους εκπροσώπους του κλάδου να ξεκαθαρίζουν ότι θα διεκδικήσουν να ληφθεί υπόψη η ιστορικότητα του ροδιακού μοντέλου, η ωριμότητα του προορισμού και η ανάγκη μιας ολοκληρωμένης πολιτικής που να μην ισοπεδώνει διαφορετικές πραγματικότητες κάτω από οριζόντιους κανόνες.
Πηγή:www.dimokratiki.gr
