Με την ψήφο των μελών της συμπολίτευσης εγκρίθηκε ο προϋπολογισμός της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου για το 2026 με τους επικεφαλείς των αντιπολιτευόμενων παρατάξεων να επισημαίνουν καθυστερημένη κατά 3 μήνες ψήφισή του, τις μειώσεις πόρων σε μεταφορές μαθητών, κοινωνική πρόνοια και δακοκτονία. Στο επίκεντρο βρέθηκαν και τα 150 εκ. ευρώ από το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων για τα οποία τίθενται βασικά ερωτήματα ως προς την αξιοποίησή τους με τον επικεφαλής της μείζονος αντιπολίτευσης να ζητά δημοκρατικό προγραμματισμό και κανόνες.
Αυτό που προκάλεσε έντονο προβληματισμό ως προς την διαχείριση κρίσεων είναι πως δεν έχουν πληρωθεί ιδιώτες που εμπλέκονται με ζητήματα πολιτικής προστασίας και ενδεχομένως θα κληθούν σε ζητήματα που ενδεχομένως προκύψουν.
Ο συνολικός προϋπολογισμός της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου ανέρχεται σε 64.105.939 ευρώ, εκ των οποίων 13.720.000 ευρώ αφορούν έργα μέσω του Περιφερειακού Ταμείου Ανάπτυξης. Ο καθαρός προϋπολογισμός της Περιφέρειας διαμορφώνεται στα 50.385.939 ευρώ, ενώ οι επιχορηγήσεις από τα Υπουργεία φτάνουν τα 28.211.000 ευρώ.
Καλλίας: Ξεκινάμε με νέο λογιστικό πλαίσιο και περισσότερη λογοδοσία
Ο αντιπεριφερειάρχης Οικονομικών, Δημήτρης Καλλίας στην εισήγησή του επισήμανε πως ο φετινός προϋπολογισμός δεν είναι ένας «συνηθισμένος» προϋπολογισμός. Είναι ο πρώτος που, όπως είπε, καταρτίζεται με βάση το νέο λογιστικό σχέδιο του Υπουργείου Εσωτερικών, το οποίο εισάγει νέα δομή και νέα φιλοσοφία στην αποτύπωση των οικονομικών στοιχείων των Περιφερειών.
«Η μετάβαση αυτή απαίτησε σημαντική προσαρμογή από τις υπηρεσίες μας. Έπρεπε να υπάρξει πλήρης αντιστοίχιση μεταξύ των υφιστάμενων Κωδικών Αριθμών Εσόδων και Εξόδων (ΚΑΕ) και των νέων Αναλυτικών Λογαριασμών Εσόδων και Εξόδων (ΑΛΕ), ώστε να διασφαλίζεται απόλυτη συνέπεια και ισορροπία μεταξύ εσόδων και δαπανών. Πρόκειται για μια σύνθετη τεχνική διαδικασία, η οποία δεν ήταν απλώς τυπική μεταφορά κωδικών, αλλά ουσιαστική αναδιάρθρωση της οικονομικής μας απεικόνισης» και σε άλλο σημείο προσθέτει «Πρόκειται για έναν προϋπολογισμό που αποτυπώνει τόσο τις ανελαστικές μας υποχρεώσεις όσο και τον αναπτυξιακό μας σχεδιασμό, με έμφαση στα έργα υποδομής, στην κοινωνική πολιτική, στην πολιτική προστασία και στη στήριξη των νησιών μας σε πολιτιστικό τουριστικό αναπτυξιακό επίπεδο.
Οι παρατηρήσεις του Παρατηρητηρίου ενσωματώθηκαν στην τροποποιημένη εισήγηση, όπως ορίζει η διαδικασία. Δεν αλλάζουν τη φιλοσοφία του προϋπολογισμού, αλλά διασφαλίζουν τη θεσμική του πληρότητα και τη συμμόρφωσή του με τους δημοσιονομικούς κανόνες».
Ο κ. Καλλίας τόνισε πως ο προϋπολογισμός αποτελεί εργαλείο πολιτικής και αποτυπώνει τις προτεραιότητες. «Σε μια περίοδο αυξημένων προκλήσεων, οφείλουμε να λειτουργούμε με διαφάνεια, σοβαρότητα και πνεύμα συνεργασίας. Ξεκινάμε τη νέα χρονιά με ένα νέο λογιστικό πλαίσιο, με περισσότερη λογοδοσία και καλύτερη παρακολούθηση των οικονομικών μας. Ξεκινάμε, όμως, και με τη βούληση να αξιοποιήσουμε κάθε διαθέσιμο πόρο προς όφελος της τοπικής κοινωνίας» θα αναφέρει καταλήγοντας μεταξύ άλλων στην εισήγησή του.
Βαλσαμίδης: Αδικαιολόγητη καθυστέρηση
Όπως επισήμανε ο επικεφαλής, Θεόδωρος Βαλσαμίδης κατά την τοποθέτησή του η καθυστέρηση τριών μηνών στην έγκριση του προϋπολογισμού είναι αδικαιολόγητη, καθώς η διαδικασία θα έπρεπε να είχε ολοκληρωθεί ήδη τον Δεκέμβριο του 2025, όπως συμβαίνει σε όλες τις άλλες Περιφέρειες της χώρας.
Η καθυστέρηση αυτή, όπως τονίστηκε, έχει προκαλέσει σοβαρά προβλήματα στη λειτουργία των Υπηρεσιών της Περιφέρειας και στην αποπληρωμή δαπανών και οφειλών προς επαγγελματίες, επιχειρήσεις, μεταφορείς μαθητών και υπαλλήλους. «Αποτελεί δείγμα μη ορθής λειτουργίας της Περιφέρειας με ευθύνη της Περιφερειακής Αρχής».
Επιπλέον, η παράταξη επισημαίνει ότι ο προϋπολογισμός θα έπρεπε να αντικατοπτρίζει το όραμα και τους στόχους της Περιφέρειας, περιλαμβάνοντας ρεαλιστικό σχεδιασμό για έργα και δράσεις, ώστε το συνολικό ποσό των 65 εκατομμυρίων ευρώ να αξιοποιηθεί προς όφελος των πολιτών και της ανάπτυξης των νησιών. Όπως υπογραμμίζεται από τους συμβούλους, για μια ακόμη χρονιά, αυτή η στρατηγική απουσιάζει, γεγονός που οδήγησε τον επικεφαλής και τα μέλη της παράταξης Κωνσταντίνο Αδαμίδη, Καλλιόπη Γόμου – Πρωτογεράκη, Ελένη Μακρή, Παντελή Μπουγδάνο, Φιλόδωρο Βιτέλα, Ιωάννη Μανάρα, Ιωάννη Κατσούλη και Συμεών Χαραλάμπους σε αρνητική ψήφο.
Στην δευτερολογία του ο κ. Βαλσαμίδης δεν παρέλειψε να θίξει το ζήτημα των δαπανών της πολιτικής προστασίας υπενθυμίζοντας τα λόγια του προϊστάμενου του Τμήματος Πολιτικής Προστασίας Χίου, Ιωάννη Κουντουριάδη. «Δεν είχαμε χρήματα για την πολιτική προστασία για να πληρώσουμε τις δαπάνες που έγιναν για τις πυρκαγιές του καλοκαιριού στη Χίο. Να κόψουμε όλα τα υπόλοιπα και να πληρώσουμε τους ανθρώπους οι οποίοι δούλεψαν και τους χρωστάμε και που τον χειμώνα τους χρειαστήκαμε και πάλι, όπως και στην Λήμνο. Θα μπορούσε κάποιος να πει εμένα μου χρωστάτε. Άρα αυτό αφορά όλη την διαδικασία της λειτουργίας της Περιφέρειας δεν είναι απομονωμένο στο πως λειτουργεί η οικονομική υπηρεσία» και κατέληξε επισημαίνοντας ότι απαιτούνται προτεραιότητες όπως οι πληρωμή όλων εκείνων που εμπλέκονται με ζητήματα πολιτικής προστασίας καθώς και των μεταφορέων μαθητών. Μάλιστα υπενθύμισε πως οι μεταφορείς μαθητών είχαν βάλει χρονοδιάγραμμα αποπληρωμής την 10-03-2026 σε διαφορετική περίπτωση θα διακόψουν τις μεταφορές μαθητών. Ακόμη πρόσθεσε πως η λειτουργία του Παρατηρητηρίου είναι τυπική και όχι ουσιαστική.
«Θα πρέπει να παραδεχτούμε ότι η συγκεκριμένη κυβέρνηση έδωσε την δυνατότητα μία φορά και το έκανε πρόσφατα ξανά να διαχειριζόμαστε - εκτός από το ΕΣΠΑ και τα υπόλοιπα χρηματοδοτικά εργαλεία – το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων. Αυτό όταν ήμουν εγώ αντιπεριφερειάρχης δεν υπήρχε (..) Αυτή τη στιγμή η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου έχει για 5 χρόνια στον κουμπαρά της 150.000.000 ευρώ, τα οποία έχει να τα διαχειριστεί με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, όχι μόνο για τις δικές της ανάγκες, αλλά για τις ανάγκες των δήμων, των υπολοίπων φορέων και πως τα διαχειρίζεται; Όταν ήρθε η ώρα να συζητήσουμε το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων ούτε καν το ψηφίσαμε. Το θέμα από ψήφιση έγινε ενημέρωση και από ενημέρωση δεν έγινε τίποτα. Και πως προκύπτει ο προγραμματισμός; Έχουμε αποτυπώσει ποιες είναι οι ανάγκες και οι προτεραιότητες μας;». Ο κ. Βαλσαμίδης άσκησε αυστηρή κριτική στον τρόπο αξιοποίησης των χρημάτων αλλά και στο γεγονός ότι η πρόθεση και κάθε πρόθεση χρηματοδότησης δεν εδράζεται σε ένα πλάνο βασισμένο σε απαιτήσεις και στόχους αλλά σε άλλου είδους παράγοντες και κατέληξε λέγοντας μεταξύ άλλων: «Πως θα γίνει η αξιοποίηση των 150 εκ. ευρώ από το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων; Γιατί το ΕΣΠΑ έχει κάποιους κανόνες, λειτουργεί με κάποιο τρόπο. Εγώ δεν έχω πάρει απάντηση και ελπίζω και εύχομαι να αλλάξει η διαδικασία και να υπάρχει ένας δημοκρατικός προγραμματισμός και να υπάρχουν κανόνες για όλους».
Κυρίτση: Μειώσεις στις μεταφορές των μαθητών και την κοινωνική μέριμνα
Η επικεφαλής της Λαϊκής Συσπείρωσης Αγλαΐα Κυρίτση έδωσε έμφαση στις μειώσεις που παρατηρούνται. Ειδικότερα στην μεταφορά μαθητών παρατηρείται μείωση 5,4% αφού ο προϋπολογισμός για το 2026 ανέρχεται σε 6.815.000 ευρώ, μειωμένος σε σχέση με τα 7.200.000 ευρώ του 2025. Στην κοινωνική μέριμνα η μείωση είναι της τάξεως του 40% όπου οι επιχορηγήσεις μειώνονται από 30.000 ευρώ σε 18.000 ευρώ. Η δακοκτονία προϋπολογίζεται φέτος στα 2.400.000 ευρώ, έναντι περίπου 2.700.000 ευρώ το 2025, μείωση 11%, ενώ οι δαπάνες για την προστασία της ελαιοπαραγωγής μειώνονται κατά 15–20% σε πολλές Περιφερειακές Ενότητες θα σημειώσει η κα Κυρίτση επισημαίνοντας των αντίκτυπο στους αγρότες.
«Στον τομέα του πολιτισμού και του περιβάλλοντος, η υποχρηματοδότηση και οι αποσπασματικές παρεμβάσεις συνεχίζονται, παρά τις ανάγκες των τοπικών κοινωνιών. Ο πολιτισμός δεν είναι διακοσμητικό στοιχείο, αλλά μνήμη, ταυτότητα και κοινωνικό δικαίωμα. Η περιβαλλοντική προστασία δεν μπορεί να υποτάσσεται σε επενδυτικές σκοπιμότητες και το περιβάλλον, θυσία, στο βωμό του κέρδους -κι εδώ τα παραδείγματα πολλά» θα αναφέρει χαρακτηριστικά.
Παράλληλα δίνει έμφαση στην υποστελέχωση των υπηρεσιών της Περιφέρειας που έχει σαν αποτέλεσμα να καθυστερούν οι όποιες διαδικασίες.
«Χρειάζεται ριζική ανακατεύθυνση προτεραιοτήτων, ενίσχυση κοινωνικών δομών, πρωτοβουλίες για δημόσια υγεία και πρόνοια, περιφερειακά προγράμματα στήριξης του πρωτογενούς τομέα, της μικρής και μεσαίας παραγωγής, έργα στήριξης της καθημερινότητας του πολίτη-μόνιμου κάτοικου των νησιών μας. Των ίδιων των νησιών μας που είναι «ανοχύρωτα» και διεκδίκηση μόνιμων προσλήψεων για την κάλυψη των τεράστιων κενών στις υπηρεσίες της Περιφέρειας» θα αναφέρει η κα Κυρίτση ξεκαθαρίζοντας την θέση της παράταξής της η οποία καταψήφισε τον προϋπολογισμό.
Χοχλάκα: Έχει μερίδιο ευθύνης η Περιφερειακή Αρχή
Λευκή ήταν η ψήφος της παράταξης «Αλλαγή πορείας για τα νησιά μας» με την επικεφαλής, Βάσω Χοχλάκα να κάνει λόγο για έλλειψη αναπτυξιακού σχεδιασμού τονίζοντας παράλληλα πως ο προϋπολογισμός της Περιφέρειας θα πρέπει να απαντά στις πραγματικές ανάγκες των νησιωτών.
Παράλληλα άσκησε κριτική για την 3μηνη καθυστέρηση και ζητήματα των προαναφερόμενων οικονομικών μειώσεων. Επιπρόσθετα επισήμανε την ανάγκη θωράκισης και ενίσχυσης των νησιών απέναντι στα έντονα καιρικά φαινόμενα. «Χρειάζεται σοβαρός σχεδιασμός πρόληψης, αντιπλημμυρικά έργα, ενίσχυση της πολιτικής προστασίας και ανθεκτικές υποδομές. Ο προϋπολογισμός πρέπει να αντανακλά αυτή την προτεραιότητα» είπε χαρακτηριστικά και πρόσθεσε ακολούθως: «Πόσο ρεαλιστικές είναι οι προβλέψεις εσόδων; Υπάρχει σαφής εικόνα για την απορροφητικότητα και τη δυνατότητα υλοποίησης των δαπανών; Ή κινδυνεύουμε να εγκρίνουμε έναν προϋπολογισμό που θα αναθεωρείται διαρκώς;».
Παράλληλα έθεσε ερωτήματα για την ενίσχυση της τοπικής οικονομίας ενώ τόνισε πως ο προϋπολογισμός θα πρέπει να είναι δίκαιος, αναπτυξιακός και εφαρμόσιμος.
«Ας μιλήσουμε για διαφάνεια και λογοδοσία. Αναφέρθηκε και ο κ. Καλλίας πως φέτος θα είναι μια χρόνια με περισσότερη λογοδοσία και αυτό μας χαροποιεί. Για εμάς, η διαφάνεια δεν είναι τυπική υποχρέωση αλλά βασική πολιτική αρχή» είπε αφήνοντας προφανώς αιχμές σε ότι έχει να κάνει με ζητήματα διαχείρισης.
Παράλληλα υπενθύμισε τα 150.000.000 ευρώ από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, ενώ έθεσε το ερώτημα γιατί δεν αξιοποιούνται. «Η Περιφερειακή Αρχή πρέπει να αξιοποιήσει κάθε δυνατό μέσο, κάθε δυνατή λύση για την επίλυση των προβλημάτων, κάθε δυνατό χρηματοδοτικό εργαλείο για να παράγει έργο προς όφελος των πολιτών του Βορείου Αιγαίου».
Στην δευτερολογία της δεν παρέλειψε να ασκήσει κριτική στην Περιφερειακή Αρχή, απαντώντας στον ισχυρισμό πως τα οικονομικά δεδομένα και η στελέχωση των υπηρεσιών διαμορφώνονται σε κυβερνητικό επίπεδο. «Δεν έχει μερίδιο ευθύνης η Περιφερειακή Αρχή;» ρώτησε χαρακτηριστικά και πρόσθεσε «Αν υπάρχουν καθυστερήσεις από την κυβέρνηση, να αντιδράσετε. Η επίκληση των Υπουργείων δεν απαλλάσσει την Περιφερειακή Αρχή από την πολιτική ευθύνη». Παράλληλα επισήμανε πως η Περιφέρεια Αρχή δεν εκλέγεται για να κάνει τον διαχειριστή αλλά για να χαράσσει πολιτική, να πιέζει και να φέρνει αποτέλεσμα για τους κατοίκους του Βορείου Αιγαίου ενώ δεν παρέλειψε να σχολιάσει τους εναγκαλισμούς με στελέχη της κυβέρνησης.
Σύνταξη: Ανδρονίκη Κουτσαβλή Ι Οπτικοακουστικό υλικό: Αρετή Μαρία Κατσαρίδου
ΠΗΓΗ https://www.emprosnet.gr/
