Αγαπητέ Πυθαγόρα όπως διαπιστώνεις ,και παρά τις καλές σου προθέσεις το σύστημα δεν καταλαβαίνει τίποτα.Παρά τις επιστολές σου κανείς δεν συγκινείται,μήπως κάποια άλλη τακτική ,όπως π.χ επίκαιρη ερώτηση θα είχε άλλα και καλύτερα αποτελέσματα;
Πυθαγόρας Χ. Βαρδίκος
Βουλευτής Ν. Σάμου - ΠΑ.ΣΟ.Κ.
Προς Αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης, κ. Θεόδωρο Πάγκαλο
Υπουργό Επικρατείας και Επενδύσεων, κ. Χάρη Παμπούκη
Αν. Υπουργό Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλ. Αλλαγής, κ. Νίκο Σηφουνάκη
Αθήνα, 14 Ιουνίου 2011
ΘΕΜΑ: Χωροταξικό και τουριστική ανάπτυξη της Σάμου
Αγαπητέ Αντιπρόεδρε, αγαπητοί Υπουργοί
Απελπισμένα αναζητούμε στη χώρα μας επενδύσεις και επιδιώκουμε ανάπτυξη. Οι λόγοι γνωστοί.
Απεγνωσμένα επιθυμούμε στη Σάμο τη λειτουργία μεγάλων πολυάστερων ξενοδοχειακών μονάδων γιατί ο τουρισμός μας φθίνει, λόγω έλλειψης ανταγωνιστικότητας.
Τους τελευταίους είκοσι μήνες ως κυβερνητικός βουλευτής, αγωνίζομαι μέσα σε μια «Σαχάρα» με άμμο, την αλλοπρόσαλλη νομοθεσία μας, τη διοικητική μας ανεπάρκεια, και τη λειτουργική μας παθογένεια.
Κατά καιρούς έχω και εσάς απασχολήσει, με συναντήσεις ή με έγγραφα. Τα έχω πει και στον Πρωθυπουργό σε συνεδρίαση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας.
Στη Σάμο
· όχι τα πανέμορφα και εκτεταμένα δάση της αλλά η δασική νομοθεσία και καμιά φορά και οι δασικοί.
· όχι οι πολύτιμοι αρχαιολογικοί της χώροι αλλά η σχετική νομοθεσία και καμιά φορά και οι αρχαιολόγοι.
· όχι οι εκτεταμένες εκτάσεις NATURA αλλά καμιά φορά και αυτοί που νομίζουν ότι είναι οικολόγοι ή αυτοί που από απάτη ή αφέλεια εκμεταλλεύονται ατέλειες του συστήματος.
και
· η από το 1995 ΖΟΕ που λειτούργησε ως «ο τελευταίος που κλείνει την πόρτα», έχουν ως αποτέλεσμα:
τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια η τουριστική ανάπτυξη να μένει στάσιμη, χωρίς παράλληλα να αναπτύσσεται κανένας άλλος τομέας, οι νέοι άνθρωποι να ελαττώνονται και η οικονομία να συρρικνώνεται.
Με το χωροταξικό (ΦΕΚ 100Δ΄/1995) οι περιοχές αποκλειστικής γεωργικής δραστηριότητας ξεπερνούν το 70%. Μεταξύ τους και περιοχές που μπορούν αναπτυχθούν τουριστικά, χέρσες για σαράντα και πενήντα τώρα χρόνια. Απολύτως καμία πρόοδος στην γεωργική παραγωγή δεν έχει σημειωθεί τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια.
Σ’ όλη την Ελλάδα, στα ρέματα (η Σάμος από το ανάγλυφο της και από τα νερά της είναι γεμάτη), απαγορεύεται η οικοδομική δραστηριότητα στα είκοσι μέτρα. Στη Σάμο στα εβδομήντα μέτρα.
Έχουν και άλλα νησιά ΖΟΕ (Σαντορίνη, Μύκονος, Ζάκυνθος). Σ’ αυτά όμως δεν εμποδίστηκε η οικονομική τους ανάπτυξη, ούτε βέβαια και η οικοδομική δραστηριότητα.
Όσα δε νησιά, δεν έχουν ΖΟΕ (Λέσβος, Χίος, Κως, Ρόδος), δεν υποβαθμίστηκε το περιβάλλον τους.
Στη Σάμο οι ζώνες τουριστικής ανάπτυξης περιορίζονται στο 4 με 5% της έκτασής της.
Μ’ αυτά και μ’ αυτά, και σε εποχές κρίσης, εποχές όπως προανέφερα απελπισμένης αναζήτησης επενδύσεων και στη Σάμο απεγνωσμένης επιθυμίας για πολυάστερες, μεγάλες μονάδες, έχουμε:
Α) Στο Πυθαγόρειο: Το 1989 το Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε να εγκρίνει, με ισχύ πενταετίας, άδεια ανέγερσης ξενοδοχείου 600 κλινών, το 1990 το ΚΑΣ να εγκρίνει τελικά 375 κλίνες αλλά το 1991 μέρος του χώρου να εντάσσεται στην Α΄ ζώνη όπου απαγορεύονται οι οικοδομικές δραστηριότητες και το υπόλοιπο στη Β΄ ζώνη όπου επιτρέπονται μόνο κατοικίες!
Β) Στην Κέρβελη: Να ακυρώνεται ανέγερση μονάδας πέντε αστέρων με 65 δωμάτια, σε περιοχή που επιτρέπεται από το Δασαρχείο, χαρακτηρίζεται από το χωροταξικό ως περιοχή τουριστικής δραστηριότητας αλλά επειδή βρίσκεται σε ζώνη εκτός των πεντακοσίων μέτρων από τα όρια του οικισμού, το ίδιο χωροταξικό το απαγορεύει, ενώ η πρακτική είναι τέτοια δραστηριότητα να είναι μακριά από τα όρια οικισμών για να μην εμποδίζεται η ανάπτυξη και η επέκτασή τους!
Γ) Στη Μυκάλη: Χώρος που βρίσκεται μεταξύ δύο ξενοδοχειακών συγκροτημάτων (τρεις ίδιου σχεδόν μεγέθους, όμορες, παραθαλάσσιες εκτάσεις) χαρακτηρίζεται ζώνη όπου επιτρέπεται μόνο η κατασκευή γηπέδων αθλοπαιδιών, η τοποθέτηση μόνιμων ή κινητών…σκιαδιών και η φύτεψη πρασίνου. Δηλαδή αριστερά και δεξιά ξενοδοχεία και στην μέση προστασία με …σκιάδια!
Δ) Στον Μαραθόκαμπο: Έτοιμη να ξεκινήσει μονάδα με όλες τις αδειοδοτήσεις σε περιοχή όμως που εντάχθηκε τελευταία και αυτή στις περιοχές NATURA ως «περιοχή προστασίας της ορνιθοπανίδας»!
Ε) Στο Μερτζίκι: Έτοιμη να ξεκινήσει μεγάλη πολυάστερη μονάδα που περιμένει όμως την εκδίκαση ασφαλιστικών μέτρων από προσφυγή στο ΣτΕ όμορων ιδιοκτητών που η χάρη τους έχει φτάσει μέχρι τις καταπατήσεις καμένων δασών στην …Πεντέλη!
ΣΤ) Στο Ποτοκάκι: Μεγάλη παραθαλάσσια περιοχή όμορη του αεροδρομίου Σάμου, διάσπαρτη από ξενοδοχεία και οικίες πριν το 1995, που η ΖΟΕ χαρακτηρίζει… βιότοπο και έτσι εμποδίζει την όποια περαιτέρω οικοδομική δραστηριότητα παρά την επιθυμία δεκάδων, ίσως και εκατοντάδων ιδιοκτητών που οι περιουσίες τους σε περιοχές «φιλέτο» έχουν από το 1995, απαξιωθεί. Εδώ αξίζει να επισημανθεί η, μετά από προσφυγή ιδιοκτητών, 3572/2003 απόφαση του 5ου Τμήματος του ΣτΕ που «ακυρώνει το από 27.2.1995 Π.Δ (Δ΄ 100) καθορισμού Ζώνης Οικιστικού Ελέγχου, κατά το μέρος που αφορά στη περιοχή υγροβιότοπου Κάμπου Χώρας (περιοχή Γ3) και αναπέμπει την υπόθεση στη Διοίκηση σύμφωνα με το αιτιολογικό».
Κύριε Αντιπρόεδρε, κύριοι Υπουργοί
Το θεσμικό πλαίσιο που δημιούργησε το 1995 τη ΖΟΕ προέβλεπε αναθεώρηση σε επτά χρόνια. Από το 1996, ήμουν τότε Νομάρχης, το Νομαρχιακό Συμβούλιο είχε ετοιμάσει τροποποίηση. Δυστυχώς, το διάστημα 1988 έως 1991 που πηγαινοέρχονταν τα προσχέδια και οι προμελέτες οι περισσότεροι τότε ΟΤΑ δεν κατάλαβαν, κάποιοι δεν μετείχαν καν, στην όλη διαδικασία. Από το 1991 έως το 1995 το θέμα είχε εντελώς ξεχαστεί και το Φεβρουάριο του 1995 «έσκασε» το Π.Δ.
Το 1996 το τότε Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε, στο αίτημά μας για τροποποίηση, ζήτησε τη λειτουργία για πέντε χρόνια, για να δούμε καλύτερα τι πρέπει να τροποποιηθεί. Πέρασαν δεκαπέντε χρόνια. Δεν έγινε τίποτε.
Έχω προκαλέσει δύο συσκέψεις στο Υ.ΠΕ.Κ.Α (27 Ιουλίου του 2010 με τον Υφυπουργό κ. Μωραΐτη και στις 22 Μαρτίου 2011 με τη σημερινή ηγεσία, υπηρεσιακούς παράγοντες και την Αυτοδιοίκηση). Άκαρπες. Δεν υπάρχει διέξοδος.
Η Διοίκηση ισχυρίζεται ότι το ΣτΕ δεν δέχεται τροποποίηση «επί το ευνοϊκότερο» μόνο «επί το αυστηρότερο», το οποίο ΣτΕ με την 3572/2003 απόφασή του όπως σας προανέφερα «αναπέμπει την υπόθεση στην Διοίκηση». Εδώ η γνωστή ρήση «από τον Άννα στον Καϊάφα» γίνεται: «από τον Άννα στον Καϊάφα και από τον Καϊάφα στον Άννα».
Η Διοίκηση προτείνει λύση μόνο μέσα από ΓΠΣ. Ένα ΓΠΣ όμως θα πάρει χρόνια και απαιτείται 1 εκ. ευρώ που σήμερα δεν είναι διαθέσιμο.
Κύριε Αντιπρόεδρε, κύριοι Υπουργοί
Είμαι στα όριά μου. Σε μας ταιριάζει το «είμαστε άξιοι της τύχης μας» και η απορία «τι έχουν και ψοφάνε τα έρημα…».
Θα απαιτηθεί άμεση νομοθετική πρωτοβουλία. Όχι λύση με βάση τα ισχύοντα. Θα πάρει χρόνια και δεν θα γίνει. Τώρα πρέπει. Χθες.
Ένας νόμος ανάλογος με αυτόν που ψηφίστηκε για να ξεμπλοκαριστούν τα έργα των Ολυμπιακών Αγώνων.
Διαφορετικά πώς να ερμηνευτούν οι συχνές αναφορές του Πρωθυπουργού αλλά και Υπουργών για άμεσες λύσεις στις επενδυτικές προσπάθειες;
Για μας, θα πρέπει όσο γίνεται πιο σύντομα, να τροποποιηθεί το χωροταξικό με αλλαγές σε ορισμένες ζώνες, ιδίως στις περιοχές Μεσόκαμπου, Πυθαγορείου, και Κάμπου Χώρα, να μειωθούν τα όρια κατάτμησης σε κάποιες ζώνες να δοθεί σε άλλες η δυνατότητα κατασκευής τουριστικών καταλυμάτων, και να επαναπροκυρηχθούν οι ζώνες καλλιέργειας και οι ζώνες Προστασίας ώστε να είναι σύμφωνες με τη σημερινή πραγματικότητα.
Παρακαλώ, αφού πολιτικά παρθούν οι απαραίτητες αποφάσεις, αν απαιτηθεί και σε επίπεδο Υπουργικού Συμβουλίου, να προχωρήσουν άμεσα οι αναγκαίες κυβερνητικές πρωτοβουλίες που θα μας απαλλάξουν από νομοθετικές και διοικητικές αγκυλώσεις και θα απελευθερώσουν δυνατότητες για επενδύσεις, απασχόληση, ανάπτυξη.
Αν τα παραπάνω είναι αναγκαία για κάθε εποχή, σε εποχή κρίσης είναι εθνική επιταγή.
Με φιλικούς χαιρετισμούς
Πυθαγόρας Χ. Βαρδίκος
Βουλευτής Σάμου
ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ ΣΑΜΟΥ
Αθήνα, 26 Ιανουαρίου 2010
Προς: Υπουργό Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής
κα Τίνα Μπιρμπίλη
ΘΕΜΑ: ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟ (ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ) ΚΑΙ ΛΑΤΟΜΕΙΑ
Με το ΦΕΚ 100/27-02-1995 καθορίστηκαν οι Ζώνες Οικιστικού Ελέγχου (Ζ.Ο.Ε), κατωτάτου ορίου κατάτμησης και λοιπών όρων και περιορισμών δόμησης στην εκτός εγκεκριμένου ρυμοτομικού σχεδίου και εκτός ορίων οικισμών προυφισταμένων του έτους 1923 περιοχή ων Δήμων και Κοινοτήτων της Νήσου Σάμου, Νομού Σάμου.
Από το 1995 μέχρι και σήμερα, δηλαδή μετά από 15 χρόνια, καμία αλλαγή ή έστω μερική τροποποίηση δεν έχει γίνει στο συγκεκριμένο χωροταξικό σχέδιο με αποτέλεσμα να θεωρείται πλέον ξεπερασμένο αφού οι εξελίξεις, ανάγκες ανάπτυξης, στον Ελληνικό αλλά και πλέον παγκόσμιο τοπίο τρέχουν με ιλιγγιώδη ταχύτητα.
Ο χωροταξικός σχεδιασμός θα έπρεπε να ήταν ένα σύγχρονο εργαλείο ανάπτυξης ώστε σε κάθε δεδομένη ευκαιρία ανάπτυξης να υπαγόρευε τους τόπους και τρόπους ανάπτυξης με τους ανάλογους περιορισμούς και με έμφαση στο περιβάλλον και όχι να τους απαγορεύει λόγω του τότε σχεδιασμού όπως γίνεται μέχρι σήμερα.
Ένα παράδειγμα είναι αυτό της τουριστικής ανάπτυξης. Είναι γνωστό ότι η βαριά βιομηχανία της Σάμου είναι ο Τουρισμός.
«Ευπαθές προϊόν» χαρακτηρίζονταν από το σύνολο του επιχειρηματικού κόσμου της Σάμου μέχρι την έλευση της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης. Τότε (καλοκαίρι 2009) ο τουρισμός της Σάμου αντιστάθηκε και άντεξε έστω και εάν και υπήρχαν κάποιες απώλειες της τάξεως του 15%. Κράτησε τις θέσεις εργασίας και συνέβαλε τα μέγιστα στην ομαλή πορεία της τοπικής κοινωνίας. Τα πρώτα μηνύματα για την πορεία του τουρισμού το καλοκαίρι του 2010 είναι ιδιαίτερα αισιόδοξα σίγουρα καλύτερα από αυτά του 2009. Από την άλλη η βαριά βιομηχανία του τομέα των κατασκευών καταποντίστηκε και έστειλε στο ταμείο ανεργίας πάρα πολλούς του κλάδου.
Τουριστική ανάπτυξη εννοούμε και την δυνατότητα κατασκευής ξενοδοχειακών μονάδων. Από το 1995 και μετά δεν κατασκευάστηκαν και δεν λειτούργησαν ξενοδοχειακές μονάδες σύγχρονες που να επιτρέπουν την ανάπτυξη ειδικού ενδιαφέροντος μορφών τουρισμού (Αποκλειστικός Τουρισμός, Τουρισμός Υγείας, Τουρισμός Υποβοηθούμενης Διαβίωσης) τέτοιες που πλέον θεωρούνται ως η αιχμή του δόρατος στην τουριστική ανάπτυξη. Τέτοιες μονάδες χρειάζονται και τον ανάλογο χώρο για τις υποδομές τους.
Στην Ανατολική Σάμο που είναι και η πιο αναπτυγμένη τουριστικά υπάρχουν δύο περιοχές που μπορούν να φιλοξενήσουν τέτοιες επενδύσεις. Η πρώτη είναι η περιοχή του Μεσοκάμπου με ακτογραμμή τρεισήμισι χιλιομέτρων και η δεύτερη είναι η περιοχή Ποτοκάκι – Ηραίον με ακτογραμμή τεσσάρων χιλιομέτρων.
Στην πρώτη, περιοχή Μεσοκάμπου, βάσει του χωροταξικού είναι χαρακτηρισμένη ως Ε2, δηλαδή περιοχές προστασίας γεωργικών προγραμμάτων ανάπτυξης. Στην περιοχή αυτή το μόνο που μπορεί να οικοδομηθεί είναι γεωργικές αποθήκες μέχρι είκοσι τετραγωνικά μέτρα! Το 30% της έκτασης καλύπτεται από καλαμιές και δεν έχει καλλιεργηθεί τα τελευταία 40 χρόνια. Το 40% της έκτασης είναι τελείως ακαλλιέργητο ενώ το υπόλοιπο καλλιεργείται. Το τμήμα αυτό που καλλιεργείται βρίσκεται στην πιο απομακρυσμένη περιοχή από την θάλασσα γιατί δεν νοείται καλλιέργεια κοντά στην θάλασσα.
Στη δεύτερη, περιοχή Ποτοκάκι – Ηραίον, βάσει του χωροταξικού είναι χαρακτηρισμένη ως Γ3, δηλαδή περιοχές προστασίας φυσικών σχηματισμών, υδροβιότοπος Κάμπου χώρας. Ο υποτιθέμενος υδροβιότοπος καταλαμβάνει κάποιο τμήμα της έκτασης αλλά σίγουρα όχι όλη αυτήν την περιοχή! Πάλι εκτάσεις ακαλλιέργητες με καλαμιές.
Η πρόταση και για τις δύο περιοχές είναι η μερική τροποποίηση των ζωνών έτσι ώστε να μπορεί να υπάρχει και μια ζώνη τουριστικής ανάπτυξης με τέτοιους περιορισμούς δόμησης και περιβαλλοντικών όρων ώστε να υπάρξει η δυνατότητα ανάπτυξης ειδικού ενδιαφέροντος μορφών τουρισμού και όχι άναρχη δόμηση και ανάπτυξη συμβατικού τουρισμού με μικρές μονάδες αμφιβόλου βιωσιμότητας.
Με το ίδιο ΦΕΚ καθορίστηκαν και οι λατομικές περιοχές οι οποίες είναι οι εξής: Αρκουδόλακα, Μαυρατζαίοι, Ψιλή Άμμος, Κοντακαίικα.
Η πρώτη δεν μπορεί πλέον να γίνει λόγω της μικρής απόστασης από τον οικισμό της Βλαμαρής (κάτω από 1.000 μέτρα απόσταση).
Στους Μαυρατζαίους η περισσότερη έκταση ανήκει σε εταιρεία που έχει πτωχεύσει και βρίσκεται σε εκποίηση που δεν έχει ξεκινήσει μέχρι τώρα λόγω νομικών κολλημάτων.
Η περιοχή της Ψιλής άμμου είναι η πλέον τουριστική και η περιοχή που έχει επιλεγεί είναι χωρίς πρόσβαση και απαιτούνται τεράστια ποσά για την δημιουργία δρόμων και υποδομών.
Η περιοχή των Κοντακαιίκων είναι επίσης χωρίς πρόσβαση και απαιτούνται τεράστια ποσά για την δημιουργία δρόμων και υποδομών.
Λόγω αδράνειας της τότε Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης και ελλείψει χρημάτων για την επίσκεψη Κλιμακίου Καθορισμού Λατομικών Περιοχών δεν έγινε ποτέ τίποτα μέχρι το 2009 όπου και η επιτροπή ήλθε και απήλθε… και πάλι δεν έγινε τίποτα! Μάλιστα έκρινε ότι η καλύτερη περιοχή είναι αυτή των Μαυρατζαίων, με αποτέλεσμα εάν προχωρήσει αυτό τότε θα κολλήσει η υπόθεση για πάντα.
Η υπόθεση λατομείων γενικότερα στον Ελλαδικό χώρο είναι μια πονεμένη ιστορία γιατί δυστυχώς καμία κυβέρνηση δεν έπραξε τα δέοντα για να διευθετηθεί μια και καλή το ζήτημα.
Στην Νήσο Σάμου λειτουργούν δύο νόμιμα λατομεία με άδεια λειτουργίας, ένα στην Ανατολική Σάμο και ένα στην Δυτική Σάμο.
Λόγω του ότι μέχρι σήμερα δεν έχει γίνει τίποτα για το ζήτημα αυτό τα λατομεία σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα (ένα χρόνο) δεν θα έχουν πλέον άδεια λειτουργίας και θα αναγκαστούν να κλείσουν.
Το αποτέλεσμα θα είναι εκτός από την ανεργία που θα πλήξει περίπου σαράντα οικογένειες η Σάμος πλέον θα πρέπει να τροφοδοτείται με αδρανή υλικά από άλλα νησιά….!!!
Το κόστος των αδρανών θα εκτοξευτεί κατακόρυφα αφού σήμερα πωλείται ο τόνος επτά ευρώ ενώ στην καλύτερη περίπτωση θα πωλείται δώδεκα έως δεκατρία ευρώ ο τόνος. Δηλαδή σχεδόν στο διπλάσιο.
Και δεν είναι μόνο αυτό η τροφοδοσία θα πρέπει να γίνεται από την θάλασσα που δεν την καθιστά συνεχόμενη αφού λόγω καιρού η τροφοδοσία του Νησιού μπορεί να καθυστερήσει αρκετά. Με λίγα λόγια η Σάμος στον τομέα των αδρανών υλικών θα πάει στην εποχή του Μεσαίωνα….!
Από αρχαιοτάτων χρόνων η Σάμος παρήγαγε τα δικά της υλικά με στόχο την εσωτερική της ζήτηση. Δεν μπορεί το 2010 ξαφνικά αυτή η ισορροπία να αλλάξει.
Η πρόταση είναι η διατήρηση των υφιστάμενων λατομείων με χορήγηση άδειας λειτουργίας πέραν της προβλεπόμενης όπως ορίζει ο νόμος σήμερα, με έμφαση στους περιβαλλοντικούς όρους, μέχρι την τακτοποίηση νέων λατομικών περιοχών ώστε με την έναρξη λειτουργίας των νέων λατομικών περιοχών να παύσει η λειτουργία των υφιστάμενων.
Κυρία Υπουργέ,
Θεωρώ και τα δύο θέματα ως «ζωής ή θανάτου» που πρέπει όσο γίνεται πιο σύντομα να βρουν τη λύση τους. Ευελπιστώ στη βοήθειά σας.
Με εξαιρετικά φιλικούς χαιρετισμούς
Πυθαγόρας Χ. Βαρδίκος
Βουλευτής Σάμου
